Аш-азыкъ къоркъуусузлукъну жалчытыугъа - энчи эс

КъМР-ни Парламентини кезиулю жыйылыуунда Административ аманлыкъланы кюдексини бир-бир статьялары кючлерин тас этгенлери тохташдырылгъанды, гитче эм орталыкъ бизнесни айнытыу жаны бла законнга тюзетиуле кийирилгендиле эмда Жамауат палатаны къауумуна кандидатла къабыл кёрюлгендиле. Кенгешни спикер Татьяна Егорова бардыргъанды. 
Повесткагъа кёчерден алгъа  ол депутат Барасби Машуковну, законла чыгъарыуда жетишимлерин белгилеп,  Парламентни Сыйлы грамотасы бла саугъалагъанды. 
Биринчиден, комитетлени къауумунда тюрлениулеге къаралгъанды. Регламент, депутат этика эм Парламентни ишин къурау жаны бла комитетни башчысы Кансаланы Елена бош болгъан депутат мандат «Единая Россия» партияны тизмесинде Людмила Пешковагъа берилгенин билдиргенди. Андан Билим бериу, илму эм жаш тёлю политика эмда Культура, граждан обществону институтларын айнытыу эм асламлы информация органла жаны бла комитетлеге  кийириуню юсюнден тилек келгенди. Депутатла аны къабыл этгендиле. 
Парламентарийле Наталья Беспалованы КъМР-ни Айырыу комиссиясыны оноу чыгъарыргъа эркинлиги болгъан келечисини къуллугъуна тийишли кёргендиле. Султан Дикинов а, жыл саны жетгени бла байламлы, КъМР-ни Контроль-эсеплеучю палатасыны аудиторуну къуллугъундан эркин этилгенди. 
Ызы бла законланы проектлерин сюзюуге киришгендиле. «КъМР-де къырал къуллукъланы юсюнден» законну 9-1-чи статьясына тюзетиуле кийирилип, законопроект эки окъулууда къабыл этилгенди. Законодательство, къырал къурулуш эм жер-жерли самоуправление жаны бла комитетни башчысыны орунбасары Хасан Гешевни ангылатханына кёре, анда сёз къырал къуллукъчуну  ишчи борчларын толтурууну низамыны юсюнден барады сёз.
КъМР-ни Административ бузукълукъланы кодексини бир-бир статьялары федерал излемлеге келишдирилгендиле. Законлукъ эм право низам жаны бла комитетни башчысы Михаил Кривкону айтханына кёре, тюзетиуле регион эм федерал полномочияланы юлешиу бла байламлыдыла.  
«Гитче эм орталыкъ предпринимательствогъа болушлукъ бериуню юсюнден» законну 14-чю статьясына тюрлениуле кийирилип, ол федерал праволу актла бла келишдирилгенди. Анда бизнесге ырысхы болушлукъ этиуню жорукълары тохташдырылгъандыла. 
Къырал эм муниципал иеликде болгъан объектлени энди электрон халда сатаргъа боллукъду. Ол жаны бла тюзетиуле, федерал излемлеге тийишлиликде,  «КъМР-ни къырал ырысхысыны приватизациясыны юсюнден» республикалы законнга кийирилгендиле.  
«КъМР-де аш-азыкъ къоркъусузлукъну юсюнден» законну бир-бир излемлери кючлерин тас этгендиле. Сёз къысдырыкъ фондну къурауну юсюнден барады. КъМР-ни Правительствосуну башчысыны биринчи орунбасары эл мюлк министр Сергей Говоровну айтханына кёре, республиканы халкъын продуктла бла жалчытыугъа бурулуп, бир ненча къырал программа толтурулады. Сёз ючюн, «2014-2020 жыллада КъМР-де эл мюлкню айнытыу эм эл мюлк базарланы бир низамгъа келтириу» эм башхала. Алада уа аш-азыкъ затланы республикада жашагъанлагъа жетерик ёлчемде ёсдюрюрча мадарла бардыла.   
Къысдырыкъ фондну къураргъа кереклисин бла къалгъанын тинтгенде уа, къыралны бир-бир субъектлеринде аллай структура болмагъаны ачыкъланнганды, ол санда Ростов, Астрахань областьлада. Ставрополь эм Краснодар крайлада уа ала файдалы болмагъанлары ючюн жабылгъандыла. «Сёз ючюн, къыстырыкъ фондха къуру будайны 20 кюннге жетер ёлчемде сатып алыр ючюн   62 миллион сом керек боллукъду. Аны сатып алыргъа, жарашдырыргъа, асыраргъа этилген къоранчланы санасакъ, унну бир килограммы республикагъа башха региондан келтирилгенден  багъа болуп къалады»,-дегенди министр эмда, керек болса, субъектлеге федерал фондну онглары бла хайырланыргъа эркинлик берилгенин чертгенди.
Депутатла, законопроектни сюзюп, къысдырыкъ фонд керек болмагъанын тюзге санагъандыла.
Туберкулёзгъа къажау ишни къурау жаны бла излемле да тюзетилгендиле. Социал политика, урунуу эм саулукъ сакълау жаны бла комитетни башчысы Хусейн Кажаровну айтханына кёре, республикалы законнга «туберкулёздан ауругъанына ишекли адам», «туберкулёз  жайылгъан жерде болгъан адам» дегенча ангыламла кийириледиле. «Ала уа диспансер эсепге салынып, саулукълары дайым да тинтилгенлей турлукъду»,-дегенди ол. 
Къырал чекни тийресинде субъектлеге экономика эм социал байламлыкъланы жюрютюрге эркинлик берилгенди. Ол жаны бла республикалы законну проектин  Правительство хазырлагъанды. КъМР-ни экономиканы айнытыу министри Рахайланы Борисни ангылатханына кёре, Россейни оноучулары СНГ-гъа кирген къыралла бла экономика эм социал келишимлеге энчи магъана бередиле. «Законда уа КъМР-ни Правительствосуну, жер-жерли власть органланы чекни тийресинде къыралла бла байламлыкъла къурауну низамы, жорукълары бардыла»,-дегенди ол.
КъМР-ни Жамауат палатасыны ючден бирини къаууму да къабыл кёрюлгенди.  Парламент кёргюзтген 18 адамдан анга тёртеулен биринчи кере кирликдиле, къалгъанлары уа алгъын чакъырыулада ишлегендиле. 
Жыйылыуда башха законланы проектлери тинтилип, къабыл кёрюлгендиле. Ахырында Парламентде Жаш тёлю палатаны бешинчи чакъырылыуу ишлеген кезиуде къаллай жумушла толтургъанлары сюзюлгенди. Кенгешге РФ-ни Федерация Советинде Къабарты-Малкъарны келечиси Улбашланы Мухарбий да къатышханды. 

 

Тикаланы Фатима.
Поделиться: