Назмуланы ана тилде шатык окъугъанлары бла къууандыргъандыла

Акъылман Кязимни назмуларын сюймеген, аланы терен магъаналарын сезмеген халкъыбызда хазна адам болмаз. Миллет адабиятыбызны мурдорун салгъан акъсакъалны тизгинлерин кёлден билип, аланы къайсыбыз иги айтабыз деген эришиуле уа арт жыллада тёрели болгъандыла. 
Озгъан ыйыкъда Тырныауузну Мо­къаланы Магомет атлы сабий эм жаш тёлю чыгъармачылыкъ арасында Мёчю улуну чыгъармачылыгъына жораланнган район эришиу ётгенди. Аны бу араны устазы Темуккуланы Асият къурагъанды. Анга Элбрус районну Терс-Къол, Бедик, Быллым эллерини келечилери эм Тырныауузну школларыны окъуучулары къатышхандыла. 
Темуккуланы Асиятны оюмуна кёре, быллай тюбешиуле шёндю бютюн бек керекдиле. Нек дегенде ана тилибизде сёлешгенле, аны жюрютгенле аз бола барадыла. Назмуланы юсю бла уа сабийлени тилни гитчеликден сюерге юйретир онг барды.
- Бу эришиуге да 1-чи классладан башлап къатышдыргъаныбыз анданды. Мында хорлатхан боллукъ тюйюлдю. Хар окъуучуну да белгилер муратлыбыз. Алай бла кёллерин кётюрюп, жюреклеринде итиниулюк туудурмасакъ, экинчи ала къатышыргъа унамай къояргъа боллукъдула, - деп чертгенди Асият Салиховна. 
Къызчыкъланы бла жашчыкъланы хунерликлерин кёрюрге келгенлени къауумунда Элбрус районну администрациясыны башчысыны орунбасары Арслан Улимбашев, районну билим бериу управлениясыны методисти Джаппуланы Аминат, жаш тёлю политика жаны бла бёлюмню баш специалисти Малкъарланы Мурат, назмучу, журналист эм Мёчюланы Кязим атлы маданият фондну таматасы Аппайланы Лариса да бар эдиле.
Биринчи сёз а башланнган классланы окъуучуларына берилген эди. Татталаны Малика бла Темуккуланы Мустафа назмуларын айтыргъа ариу миллет кийимлерибизде чыкъгъандыла. Абаданла алагъа къарсла бла тюбегендиле. 
Назмула айтхандан сора да, окъуучула Кязимни «Бузжигит», «Тахир бла Зухура» поэмаларына кёре сахна оюнла къурагъандыла. Бу тюрлю чыгъармачылыкъда быллымчыла бла тырныауузчула бютюн тынгылы хазырланнганларын кёргюзтгендиле. Сёз ючюн, Темуккуланы Асиятны сохталары Тахирни бла Зухураны ахыр тюбешиулерин ийнанырча салгъандыла сахнада. Ханны къызыны сыфатын ачыкълагъан Аппайланы Алина жигитини жарсыуун, насыпсызлыгъын жюреги бла ётдюргени кёрюнюп тургъанды, ол жилягъанын тыялмай эди. Залда олтургъан къонакъла, устазла да, аны бла бирге ол кезиуге кёчюп, патчахны арбазында бардырылгъан кюйсюз ишлени шагъатлары болгъандыла. Оюн бошалгъандан сора жыйылгъанла жаш артистлени къызыу къарсла бла ашыргъандыла. 
Тырныауузну 5-чи номерли гимназиясыны 11-чи классыны окъуучусу Жанатайланы Азинат да «Тарыгъыу» назмуну Кязим такъгъан хар тизгинни да сезип, озгъан ёмюрледе тиширыуланы иги кесегине жетген азаплыкъны, айтхылыкъ актёрладан артха къалмай окъугъанды. Аны сиз Инстаграмда газетибизни бетинде (@gazeta_zaman) кёрюрге боллукъсуз.
Сабийлени былай аламат хазырлагъан устазлагъа айланып, Арслан Улимбашев эм Мокъаланы Магомет атлы араны таматасы Мисирланы Фарида да сёлешгендиле. 
 - Сиз саулукъда тилибиз унутулмазлыгъы хакъды. Къыйыныгъыз зырафына кетмесин. Насыплы балала болсунла. Бек къууандыргъандыла бизни. Миллетибизни саны ёссюн, - дегенди Фарида Магомедовна. 
 Ахырында эришиуню сюзген къауум кенгеширге кетеди. Ол кезиуде Асият Салиховна сабийлеге миллет хазнабызны, тарыхыбызны, маданиятыбызны юслеринден соруула бергенди, элберлеге да жууапла излегенди. Хар школну да келечилери билимликлерин ачыкълагъандыла. Бек тирилеге уа устаз китапла саугъалагъанды. 
 Бир кесекден эсеплеучю къауум кенгешден къайтады. Жюрини келечиси Аппайланы Лариса сабийлени быллай итиниулюклеринден зауукълукъ тапханын чертип, аланы Фондда бардырыллыкъ финал саугъалаугъа чакъыргъанды. 

* * *
Бараз кюн а Мёчюланы Кязим атлы маданият фондда акъылманны назмуларын окъуу жаны бла эришиуде хорлагъанланы саугъалау болгъанды. Нальчик бла Тырныаууз шахарладан, Кенже, Огъары Малкъар, Псычох элледен ана тиллерин сюйген, бу эришиуден бир жанында къалмагъан сабийле бла абаданла ол кюн анда жыйылгъандыла. Аланы хар бирини да бетлери жарыкъ, кёзлери уа насыпдан толуп эди.
 Къонакълагъа Фондну таматасы жарыкъ тюбегенди. Быйыл хорлагъанланы саны 40-дан аслам эди. Аланы хар бирине да, жыл санларына кёре, аламат саугъала жарашдыргъан эди Фонд. 
 Байрам жыйылыуну уа жырчы къызыбыз Гергъокъаланы Халимат бардыргъанды. Ол, келген къонакълагъа жарыкъ тюбеп, быллай миллет магъаналы ишден бир жанында къалмагъанларына ыспас этгенди. 
Бек алгъа келген сабийле назмуларын айтхандыла, сахна оюнларын кёргюзтгендиле. Аланы алларында белгили артистлерибиз Мусукаланы Руслан, Жуболаны Жамболат эм Гергокъаланы Халимат жырларын айтхандыла, «Насып» ансамбль а тюз тепсеу бла къууандыргъанды. Мусукаланы Руслан Кязимни «Осуят» назмусуна кёре къурашдырылгъан жырны эшитдиргенди. Ол тизгинлени терен магъаналылыкълары кёплени сагъышландыргъанды. 
 Ол кюн сабийлени саугъаларгъа КъМР-ни Журналистлерини союзуну таматасы Шауаланы Разият, ВГТРК-ны Къабарты-Малкъар» каналыны таматасыны орунбасары Сабанчыланы Арипа да келген эдиле. Ала фахмулу сабийлени энчи ыразылыкъ бла белгилегендиле. Аланы араларында Псычох элде жаша­гъан Жантууланы Ислам да бар эди. Ислам 9 классны окъуучусуду. Ана тилин кеси аллына билирге кюрешеди. Жазгъан, сёлешген да шатык этеди. Ол кюн а жаш жыйылгъанланы алларында Кязимни зикирлерин айтханды.
 Кенжеден Темуккуланы Дженнет бла Къууанч, Нальчикден Асанланы Алийхан, Башийланы Танзиля да миллетибизни тамблагъы кюнюню барлыгъыны, тилибизни жашарыгъыны юлгюлеридиле. Аланы саугъалай, Шауаланы Разият бюгюнлюкде хар бирибизни да борчубуз ана тилибизни сакълауну къайгъысын кёрюудю, деп белгилегенди. Тырныаууздан келген сабийлеге бла аланы устазлары Темуккуланы Асиятха уа Фондну таматасы Аппайланы Лариса жюрек ыразылыгъын билдиргенди. 
 Сабийле дипломла эм сыйлы саугъала бла белгиленнгендиле.
     
Таппасханланы Аминат.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

13.08.2022 - 15:50

Предпринимательлени къайгъысын кёре

Къабарты-Малкъарны Бизнес-инкубаторунда республиканы прокурору Николай Хабаров Нальчик шахар округну бизнесменлери бла тюбешгенди.

13.08.2022 - 09:47

Ахшы тёрелерибизни керти жорукъларына кёре уруннганла

Эртте заманладан бери эл мюлкде урунуу аны бла кюрешгенден толусунлай берилиуню, арымауну, тамблагъы кюннге къарап ишлей, эсеплени алгъадан кёре билиуню излегенди.

12.08.2022 - 17:41

Донбассха – кезиулю болушлукъ

Кёп болмай Битеуроссей халкъ фронтну Къабарты-Малкъарда бёлюмю, «Хар нени да хорлам ючюн!» жандауурлукъ акцияны чеклеринде,  налогла службаны (УФНС) келечилери бла бирге Донецк эм Луганск Халкъ Рес

12.08.2022 - 12:37

Илму тинтиулеге – къошакъ онгла

Кёп болмай Къабарты-Малкъар къырал университетни ректоруну къуллугъун толтургъан Юрий Альтудов бла  «Агродар» эл мюлк предприятияны таматасы  Ризуан Диданов  байламлыкъда ишлерге келишгендиле.  Анг

12.08.2022 - 10:45

Таучулукъ миллетибизни къанындады

Таулула таугъа чыгъаргъа бек ёч болгъандыла. Ол аланы жашауларында да кёрюнеди. Таулу деген атны жюрютген малкъар халкъ жашауун, ашауун да, билимин, кюрешин да таула бла байламлы этип болгъанды.