Сыйлы Къуранда кёп тюрлю  шартла бардыла. Ала шёндюгю технологиялы заманда, 21 ёмюрде, алимлени сейирге къалдырадыла. Бюгюн а Сыйлы китапда бла исламда 13 тарих бла байламлы шартланы юслеринден айтыргъа, аны бла байламлы ырысланы чачаргъа сюебиз.

Мухаммад файгъамбар, Аллахны саламы анга болсун, Меккадан Мединагъа Аллахны сёзюн халкъгъа белгили этип, ислам динни жайып башлагъан кюнден 13 жылдан сора кёчгенди. Хиджраны кезиуюнде Аллахутала анга «Мухаммад» сураны 13-чю аятын бергенди: «Сенден да кючлю ненча элни чачдыргъанма Мен, ала сени къыстагъанлары ючюн! Аланы болушлукъчулары болмагъанды» (47:13).   

Сыйлы Къуранны биринчи аяты «Аль-Фатиха» (Китапны ачхан) жети аятдан къуралады, ахыргъы сура «Ан-Нас» (Адамла) – алты аятдан. Экисин бирге къошсанг – 13 болады. Энтта бир сейир шарт – ахыргъы сураны ахыргъы аятында 13 харф барды.

Къуранны бир-бир суралары Алиф, Лям, Мим; Йа, Син; Та, Син, Мим дегенча харфладан башланадыла. Аланы магъанасы жаланда Уллу Аллахха белгилидиле. Сёзге, «Бакара» сура да аллай харфла бла ачылады.  Ол 286 аятдан къуралады. Бу тарих а 13-ге  юлешинеди. Бу харфла бла ачылгъан сураланы ахыргъысы «Аль-Къалямды». Ол а 52 аятдан къуралады. Бу тарих да 13-ге юлешинеди.

Къуранда бир ненча харф бирге келип башланнган 20 сура барды. Аланы барысында да бирге 2743 аят барды. Не сейирлиги, ол да 13-ге юлешинеди – 211.

Ким биледи, бу къысха статьябызны окъуп, 13-ден къоркъгъанла, бу тарихни ырыслагъанла, ол жарсыу келтиргенине ийнаннганла тюзелир эселе уа…

Тикаланы Фатима хазырлагъанды.