СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм Ткаченкэ Анд­рей и цIэр зезыхьэм, гъэ­лъэ­гъуэныгъэ телъы­джэ щокIуэкI. «Ди адэхэм я щIы­налъэ» зи фIэщыгъэ зэIущIэм утыку къыщихьащ Урысейм и Сурэ­тыщIхэм я зэгухьэныгъэм Москва щиIэ и къудамэм хэт Анаев Мурат и IэдакъэщIэкI су­рэтхэр. ЖыпIэ хъунущ ар абы и ныб- жьыр илъэс щэщIрэ тхурэ ­щрикъу фокIадэ мазэм ирихьэлIэу къызэригъэ­пэщауэ. 

Пэшым узэрыщIыхьэу нэм къыIуидзэр нэхъыбэу лэч гъуабжэлъабжэкIэ лэ­жьыгъэхэр зэрыщIарщ. АрщхьэкIэ абы иплъагъуэхэм апхуэдизкIэ уи гур ягъэхуа­бэ, уи псэр дахьэхри, плъэ­мыкIыу упагъэгуфIыкI, дэтхэнэм и дежи укъыщызэт­рагъэувыIэри дакъикъэ бжы­гъэкIэ узэтраIыгъэ. Сыт и уасэ гущэр щIэзыупскIэ анэшхуэм и нэгу угъурлыр, хьэмэрэ упщIэ зыгъапцIэ бзылъхугъэхэр зыпэрыт Iуэхум зэрыдихьэхыщар? Пхъэщхьэмыщхьэр къы­зы­щхьэпрыщэщ кумбыгъэр зи дамэм тет цIыхубзым и теп­лъэ дахэр! Жыжьэрыплъэу, лъэпкъ фащэ щыгъыу губгъуэм ит щIалэщIэм и уардагъэр! Щыгъын тIорысэ зыщыгъ цIыхубзым и лэдэх­хэм псалъэншэу къыбжаIэ къомыр! Куэд мэхъу ахэр, языхэзми зы гурыщIэ щэху гуэр ехъумэ, зы гугъэ къызэ­рымыкIуэ уегъэщI, зы хуа­багъэ-гуапагъэ къыпкъ­рокI… Абыхэм иджы япэу дрихьэлIэу аракъым, ауэ апхуэдизкIэ щIэщыгъуэу, езым зэрилъагъум хуэдэу сурэтыщIым «къыджеIэж».
КъэкIыгъэ зэмылIэужьыгъуэхэм къыщIаху дагъэр къигъэсэбэпурэ сурэт ещI Мурат, жыпIэнурамэ нэхъапэм щыIа лэжьэкIэ жып­хъэращ зытетыр. Авангард гъэлъэгъуэныгъэхэм дыкъыщыщыхута иужькIэ куэдрэ къохъу лэжьыгъэхэр сыту пIэрэ зытеухуар, абыкIэ художникым жиIэну зы­-хуеяр жытIэу дыщы­зэуп­щIыж. Мурат и Iэдакъэ­щIэкIхэр IупщIщ, аращ къы­зэрыгуэкIыу щIэтеплъа­фIэ­ри. Къуршхэм, мывэхэм, псы­хэм, удзхэмрэ уэсым­рэ, нэгъуэщIхэми блэкIа да­-хэм, куэд щIауэ цIыхупсэр зыхуэзэша Iуэхугъуэхэм ухуа­шэж, зэрыщыт дыдэм хуэдэу иджы япэу тлъагъу­ми ярейщ ахэр. 
Гъэлъэгъуэныгъэм къигъэуш гурыщIэхэр ебгъапщэ хъунущ бгырыс къуажэ жыжьэ гуэрым ущыIэм. ЦIы­хухъум и еплъыкIэщ цIы­хухъуIэм ищIа лэжьыгъэ­хэр. КъызэрыгуэкIщ, ауэ гупсысэшхуэ зыщIэлъщ, гъуа­бжэлъабжэщ, ауэ къа­пкъ­рыкI гурыщIэкIэ щхъуэ­кIэплъыкIэщ абы и Iэ­рыкI­хэр. 
ЗэIущIэм гуапэу къыщып­сэлъахэщ Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм щэнхабзэмкIэ и министрым и ­къуэдзэ Тау Ритэ, Сурэ­тыщIхэм я Къэбэрдей-Балъкъэр щIыналъэ къудамэм и унафэщI Къаныкъуэ Жаннэ, «Эльбрус» тхылъ тедзапIэм и унафэщIым и къуэ­дзэ Додуевэ Iэсият, «Эльб­русойд» жылагъуэ зэгухьэ­ныгъэм и тхьэмадэ Анаев Марат сымэ. Абыхэм псоми къыхагъэщащ, и Iэдакъэ­щIэкIхэм тепщIыхьмэ, къэ­ралым и къалащхьэр псэу­пIэ хуэхъуами, гукIи псэкIи и адэжь лъапсэм зэрепхар, зэрыжаIэу абы и гъурми и цIынэми зэрыщыгъуазэр, и тхыдэр фIыуэ зэрищIэр, и нэхъыжьхэм я IуэхущIафэр, я дунейр зэрыщымыгъупщар, къызыхэкIа лъэпкъым зэрыхуэфащэр. Мурат и гъэ­лъэгъуэныгъэ Москва щекIуэкIащ, Художествэ­хэмкIэ Урысей академиемрэ ди сурэтыщIхэм я щIы­налъэ зэгухьэныгъэмрэ илъэс етхуанэ хъуауэ ирагъэкIуэкI зэхьэзэхуэм зыбжанэрэ щытекIуащ. Тхылъ тедзапIэми къыщыдэкI тхылъ зыбжанэ игъэщIэ­рэ­щIащи, абы и ныбжьым апхуэдэ зэфIэкI зэриIэр умыгъэщIагъуэу къанэркъым.
Гъэлъэгъуэныгъэр къы­зэгъэпэщынымкIэ щIэгъэкъуэн хъуа псоми (СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм, КъБР-м ЩэнхабзэмкIэ и министерствэм, Сурэ­тыщI­хэм я Къэбэрдей-Балъкъэр щIыналъэ къудамэм я лэжьакIуэхэм), абы кърихьэ­лIахэми, псалъэ гуапэ къы­хужызыIахэми фIыщIэ яхуи­щIащ езы Мурэт. И лэ­жьыгъэхэр цIыху нэхъыбэм ялъагъумэ, абыхэмкIэ жи­Iэну зыхуейр къагурыIуэмэ зэрыгуапэр къыхигъэщащи, гупыж зыщI псори музейм фрагъэблагъэ. 
ИСТЭПАН  Залинэ. 
Сурэтхэр  Къарей Элинэ трихащ.