Нальчикни Къабарты орамында «Кино-Дза-Дза! «Мосфильм» – бек уллу жетишимлени алтын жыйымдыгъы» деген кёрмюч къуралгъанды. Ол ишин 31 августха дери бардырлыкъды. Анда 70-ден артыкъ сурат барды, деп билдиреди «Мосфильм. Алтын жыйымдыгъы» телеканалны пресс-службасы.
Нальчик шахарны айнытыуну «Платформа» институтуну себеплиги бла бардырылгъан кёрмючде къыралыбызны эм уллу киностудиясыны архивлеринде сакъланнган кинола – Совет Союзну заманында атлары айтылып тургъан, халкъла аралы кинофестивальлада биринчи жерлени алгъан, дунияны киносуну тарыхында кеслерини ызларын къойгъан фильмле алгъын кишиге ачыкъ этилмеген юзюклени кёрюрге боллукъду. Ол фильмле алдырыла тургъан заманда этилген кадрланы кёрюрге боллукъду.
Алайды да, Александр Серыйны «Джентльмены удачи», Леонид Гайдайны «Бриллиантовая рука», Юрий Чулюкинни «Девчата», Григорий Чухрайны «Баллада о солдате», Сергей Соловьёвну «Асса», Сергей Эйзенштейнни айтхылыкъ «Броненосец «Потёмкин» эмда башха фильмле алдырыла туруп этилген суратлагъа ким да сюйюп къарарыкъды. Хар архив кадргъа экспертле кинону тарыхында бюгюннге дери ачыкъ болмагъан шартланы сайлагъандыла.
Кёрмючню жокълагъанла дагъыда кеслерине кёп жангы затла ачыкъларгъа боллукъдула. Сёз ючюн, «Кин-дза-дза» трагикомедиягъа алгъа къараучула, кесаматчыла да артыкъ бек бюсюремегенлерине да къарамай, артдан артха къалай бла белгили болуп кетгенини сылтауларын, дагъыда «Летят журавли» Канн фестивальда кимни хайырындан хорлагъанын, Андрей Тарковскийни «Зеркало» киносу аны жюрегинде энчи жерни нек алгъанын, Ата журт кинону тарыхындан башха шартланы да билликдиле.
2024 жылда «Мосфильм» кесини деменгили тарыхыны 100-жыллыкъ чегинден атлагъанды. Сау ёмюрден артыкъ заманны ол къараучулагъа битеу дунияны кинематографиясында ызларын къойгъан, россейлилени маданият белгисини бир кесеги болгъан айтхылыкъ чыгъармаланы саугъалагъанды. Арт жыллада «Мосфильм» киноархивин жангыртыу эмда цифрагъа кёчюрюу жаны бла уллу иш тындыргъанды. Энди киностудияны айырмалы чыгъармаларыны жангыртылгъан тюрлюлерине къараргъа боллукъду.
2020 жылда «Мосфильм. Алтын жыйымдыгъы» телеканал бериулерин кёргюзтюп башлагъанды. Ол «Цифралы телевидение, «ВГТРК» медиахолдинг эмда «Мосфильм» киноконцерн бирге бардыргъан проектди. Телеканал «Мосфильмни» алтын жыйымдыгъына кирген эмда классикагъа саналгъан «Иван Васильевич меняет профессию», «Служебный роман»», «Джентельмены удачи», «Бриллиантовая рука», «Кавказская пленница или новые приключения Шурика» дегенча фильмлени, дагъыда айтхылы киностудияда алыннган «Весна», «Подкидыш», «Мечта», «Александр Невский» дегенча бек эртте алыннган киноланы кёргюзтеди. Айхай да, шёндюгю заманны фильмлери да унутулуп къалмагъандыла. Аланы тизмелерине «Дети понедельника», «Сёстры», «Хитровка. Знак четырёх» деген кинола да киредиле.
Додуланы Мадина хазырлагъанды.
