Таула арасында шуёхлукъ бютюн сезиледи

 Бу кюнледе Тырныауузда «Халкъланы маданиятларыны кёп тюрлюлюклери – Россейни тутуругъу» деген ат бла байрам бардырылгъанды. Ол тиширыуланы Нальчик шахар советини «Юйюр – халкъны тарыхын, маданиятын, адет-тёрелерин да сакълауну тутуругъу» деген проектине тийишлиликде къуралгъанды эмда   Элбрус районда  Отарланы Омар атлы Маданият юйде музейде  ишлегенле бла бирге  бардырылгъанды. 
Эки  къоншу регионну – Къабарты-Малкъарны бла Шимал Осетия-Аланияны – халкъларыны шуёх байламлыкъларына аталгъан байрамгъа келгенле малкъар, къабарты, орус, дюгер ашарыкъладан, тюрлю-тюрлю миллет кийимледен, къол усталаны ишлеринден кёрмючлеге къараргъа да онг тапхандыла. Музейде да анда жыйышдырылгъан кёп тюрлю  затланы кёргендиле, тамата илму къуллукъчу Ахматланы Заурбекни эс бурурча  хапарларына да тынгылагъандыла.
Ызы бла музейни директору Согаланы Фатимат, къонакълагъа ыразылыгъын билдире, бу тюбешиу эки республиканы да маданиятлары битеуроссей бирликни магъаналы кесеги болгъанларын кёргюзтюр ючюн къуралгъанын эсге салгъанды. «Бизни шахарыбызда кёп миллетлени, динлени да келечилери бир бирлери бла келишиулюкде бла шуёхлукъда кёп жылланы жашап келедиле. Мында  бир бирге билеклик этиу тёреди», – деп чертгенди.
Ол быллай тюбешиуге музей сайланнганы да бошдан болмагъанын айтханды. «Ол маданият, тарых хазнала сакъланнган жерди», – деп, мындан ары да аллай магъаналы тюбешиуле, ингирле, жыйылыула бардырыллыкъларына ышаннганын айтханды. 
Тиширыуланы Нальчик шахар советини таматасы Лидия Дигешева жыйылгъанланы къонакъла бла шагъырейлендиргенди. «Тюбешиуюбюз Россейни халкъларыны бирлигини жылында бардырылады. Аны бу шахарда къурагъаныбыз да бошдан тюйюлдю. Табийгъатны тамашалыгъы, солуу онгла, тарых эсгертмеле  кеслерине тартадыла», – деп, ол эки республиканы тиширыуларыны, бу аламат коллективни да  араларында шуёхлукъ кючлене барлыгъына ийнаннганын айтханды.

Лидия Дигешева Этезланы Фатимат бла отуз жыл мындан алгъа танышханын,  андан бери шуёхлукъ жюрютгенин айтып, ишчи нёгерлери бла бирге бу ишни бардырыргъа себеплик этгени ючюн жюрек ыразылыгъын билдиргенди. Ызы бла Шимал  Осетия-Аланиядан  къонакълагъа да ишни магъаналылыгъын ангылап, заманларын аямай келгенлери ючюн ыспас этгенди. 
Ызы бла Владикавказда тиширыуланы биригиуюню таматасы, политика илмуланы доктору, К.Л.Хетагуров атлы  къырал университетни кафедрасыны башчысы Лариса Дзахова сёлешгенди. Ол биригиу къаллай ишле тындыргъанындан тынгылы хапар айтханды, ёсюп келген тёлюню юйретиуге аслам эс бургъанларын да чертгенди.  К.Л.Хетагуров атлы къырал университетде философия эм политология  кафедраны доценти, тарых илмуланы кандидаты Залина Побети  да  дюгерлилени адет-тёрелерини, ашларыны юслеринден  кёп билдириуле этгенди.
Малкъар адетлени, тёрелени юслеринден а Тырныауузну Маданият юйюню  музейини ишчиси, халкъла аралы конкурсланы лауреаты Ёзденланы Женя хапар айтханды. Нальчик шахар округну 5-чи сабий садыны таматасы Ляна Тохова – къабартылыланы,  тиширыуланы Нальчик шахар советини ишине тири къатышхан Ольга Петровская уа оруслуланы тарыхлары, адет-тёрелери бла да шагъырей этгендиле. Ала дагъыда Элбрус регион колледжни окъуучулары бла бирге  «Сен а адет-тёрелени къалай билесе?» деген викторина-конкурс да бардыргъандыла. 
Будайланы Руслан башчылыкъ этген «Салам» сабий эмда жаш тёлю тепсеу къауум а, Будайланы Раузат къобуз согъа тургъанлай, таулуланы келиннге тюбеген, аны баш ауун алгъан адетлерин  кёргюзтгендиле.
Ахырында Лидия Дигешева  жаш тёлюге жораланнган чакъырыу сёзню окъугъанды. Ызы бла колледжде билим алгъан жашлагъа бла къызлагъа, устазлары Локияланы Фатиматха да викторинагъа тири къатышханлары ючюн тиширыуланы Нальчик шахар советини грамоталарын бергенди.
Къонакъла да къуру къоллары бла кетмегендиле – алагъа саугъагъа Минги тауну сураты берилгенди. Андан сора уа къонакъла, къонакъбайла да бирге гюрен туруп, къолларындан тутуп тепсегендиле, миллет  ашарыкъла бла да сыйланнгандыла.
Аны бла да бошалмагъанды тюбешиу. Музейни илму жаны бла бёлюмюню таматасы  Ахматланы Заурбек эмда  районну жаш тёлюсюню башчысы Этезланы Аслан  къонакълагъа орта ёмюрледен къалгъан Эл-Журтда Къамгъут кешенени, налат ташны, Гошаях бийчени къаласын да кёргюзтгендиле, аланы юслеринден сейир хапар да айтхандыла.

Холаланы Марзият.

 

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

08.09.2026 - 09:38

Салымла, технологияла, жангы амалла

Республиканы промышленность бёлюмю айный барады, баш борчла уа инвестицияланы кёбейтиу эмда предприятияланы техника жаны бла онгларын жангыртыуду.

08.09.2026 - 09:03

Къабарты-Малкъарны къыраллыгъыны ал кезиую

Беш жыл тарыхха бек аз заманды. Алай 1921-1926 жылланы кезиую уа жамауатны жашауунда терен тюрлениулери бла бизни республикагъа кёп жаны бла магъаналы болгъандыла.

07.09.2026 - 10:13

Элбрус районда социал-экономика айныуну онгларын сюзгендиле

КъМР-ни Башчысы Казбек Коков бла Къырал Думаны депутатлары Геккиланы Заур эмда Виктория Родина, КъМР-ни Правительствосуну Председатели Мусукланы Алий Элбрус районну жамауаты бла Тырныауузда тюбешге

07.09.2026 - 10:12

Тюзлюкню жакъчысы, тёрелени сакълаучусу, жаш тёлюню чынтты насийхатчысы

Къабарты-Малкъар Республиканы прокуратурасыны ветеран совети бу кюнледе 33-жыллыгъын белгилейди.

07.09.2026 - 10:09

Огъурлу ниетлеге табындыра

Терроризмге къажау кюрешни кюнюне аталып ючюнчю сентябрьде Быллымны Маданият юйюнде «Огъурлулукъ ючюн зорлукъгъа къажау сюелирге» деген акция бардырылгъанды.