КъБР-м и Музыкэ къэрал театрым мэлыжьыхьым и 11-м щызэхуащIыжащ «Iуа­щ­хьэмахуэ и щыгу щагъэзащIэ къафэхэр» лъэпкъхэм зэдай IуэрыIуатэ фес­ти­ва­лыр­. Зэхыхьэр УФ-мрэ ­КъБР-мрэ ЩэнхабзэмкIэ я министерствэхэм къызэрагъэпэщащ.
КъБР-м и Музыкэ театрым и пэIущIэ пэшым щагъэуват Къэбэрдей-Балъкъэрым и Iэ­п­щIэлъапщIэхэм я лэжьыгъэ­хэр щызэхуэхьэса «Лъэхъэ­нэхэр зэпызыщIэ» гъэлъэ­гъуэ­ныгъэр. Фестивалым хэ­тахэмрэ абы и хьэщIэхэмрэ яфIэ­гъэщIэгъуэну зэпаплъы­хьащ гъуазджэм и IэпэIэсэхэм я IэрыкIхэр. Апхуэдэу, зи лэ­жьыгъэ абы хагъэхьа цIыхубэ IэпщIэлъапщIэхэм абдеж мас­тер-классхэр щатащ.
Къэбэрдей-Балъкъэрыр мы махуэхэм Кавказым и лъэпкъ къафэхэм я щэнхабзэ къалащхьэ хъуащ. Фестивалым и программэм хыхьэу, Курзалым мэлыжьыхьым и 10-м кон­церт гукъинэж щитащ щапхъэу къалъыта «Арабеск» къэфакIуэ ансамблым. Те­мыркъан Юрэ и цIэр зезыхьэ Къэрал концерт гъэлъэгъуа­пIэм «Шагъдий» къэфакIуэ ан­сам­блым республикэхэмрэ щып­сэу­хэмрэ ди хьэщIэхэмрэ а махуэм я нэгу зыщрагъэу­жьащ. ЩоджэнцIыкIу Алий и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей къэ­рал драмэ театрым пщы­хьэщ­хьэм концерт щатащ уэрэ­дымрэ къафэмкIэ «Шэ­джэм псыкъелъэхэр» цIыхубэ ансамблым, лъэпкъ уэрэ­дыжь­хэмкIэ «Нартан» ансамблым, щапхъэу къалъыта «Джигиты Чегема» къэфакIуэ гупым. Кулиев Къайсын и цIэр зезыхьэ Балъкъэр къэ­рал драмэ театрым концерт щитащ цIыхубэ къафэ­хэмкIэ «Амир» сабий ансамблым. Фес­тивалыр ягъэбжьыфIащ Аб­хъазым, Армением, Бе­лору­ссием, Осетие Ищхъэрэ-Аланием, Адыгейм, Къалмы­къ­ым, Ингушым, Осетие Ип­щэм, Шэшэным къикIа артис­т­хэ­м, ди республикэм и къэ­фа­кIуэ­хэмрэ уэрэджы­Iа­кIуэ­хэмрэ. 
Концертым еплъахэм псом хуэмыдэу я гур хагъэхъуащ, щIэщыгъуэ ящыхъуащ нэ­гъуэщI щIыналъэхэм къикIа гуп цIэрыIуэхэм я къафэ гъуаз­джэхэмрэ. Къапщтэмэ, укIэ­лъыплъыну гъэщIэгъуэнт 1937 гъэм къызэрагъэпэща, Къал­мыкъым и «Тюльпан» къэфакIуэ ансамблыр. Осетие Ипщэм и «Симд»-р 1936 гъэм къэунэхуащ. Абхъазым и «Гунда» ансамблыр республикэм и къэрал филармо­нием щолажьэ 1977 гъэ ­лъан­дэрэ. Дызэрыгушхуэ, дуней псом щыцIэрыIуэ «Кабардинка», «Балкария» ансамблхэри илъэс 90-м щIи­гъуауэ утыку итщ.
МахуиплIым къриубыдэу зи щэнхабзэ хъугъуэфIыгъуэхэр, къафэ гъуазджэр республикэм щызыгъэлъэгъуа артистхэмрэ гуп телъыджэхэмрэ хэтащ фестивалыр зэрызэ­хуащIыжым теухуауэ къызэ­рагъэпэща концертым. КIэух пшыхьым иращIэкIа концертыр ягъэдэхащ уэрэджы­Iа­кIуэ­хэу Текуев Амурбий, Бэрбэч Аскэр, ДыщэкI Артур, ­Жаникаев Эльдар, Енин Ев­гений, Любавинэ Ольгэ (Бе­лоруссие), Аветисян Нарекрэ Нахапетян Микаэлрэ (Армение), пасэрей уэрэдхэр зыгъэзащIэ «Джэ­ныкъу», къэфакIуэ «Нартшау» ансамблхэм (Адыгей), «Кабардинка», «Бал­кария», «Шардан» (Къэ­бэрдей-Балъкъэр, ­«Симд» (Осетие Ипщэ), «Нохчо» (Шэ­шэн), «Магас» (Ингуш) къэ­­факIуэ ансамблхэм, ­КъБР-м и Музыкэ къэрал ­театрым и хорым. Пшыхьыр щызэхуа­щIы­жым абы зы­къыщы­зыгъэлъэ­гъуахэм зэ­да­гъэ­зэ­щIащ «Кабардино-Балкария» уэрэ­дым­рэ зэныбжьэгъугъэм и къафэрэ. 
«Iуащхьэмахуэ и щыгу щагъэзащIэ къафэхэр»  Iуэры­Iуатэ фестивалым хэта къэфакIуэ гупхэмрэ уэрэ­джы­IакIуэхэмрэ иратащ щIыхь тхылъхэмрэ саугъэтхэмрэ. Хьэ­щIэхэр республикэм зэры­щыIа махуэхэр гъуаз­джэ, щэнхабзэ хъу­гъуэфIыгъуэхэм я дахагъэ­хэмкIэ гъэнщIат, къэ­факIуэ­хэм республикэм щагъэкIуа ма­хуэхэр гукъинэж ящы­хъуауи къыщIэкIынущ, шэч хэ­мылъу. 
2010 гъэм ирагъэжьа фес­тивалым нэхъри зэрызиуб­гъур, и программэр нэхъ ­щIэ­щыгъуэ зэрыхъур нэры­лъа­гъущ. Лъэпкъхэм я псэр зы­хэлъ уэрэдым, макъамэм, къа­фэ гъуазджэм цIыхухэр зэ­рызэкъуигъэувэр, ахэр фI­ы­м, дахагъэм, гуапагъэм зэ­рыхуигъэушыр иджыри зэ ди нэгу щIэкIащ. 
ХьэщIэхэм жаIащ ди щIыналъэм щагъэкIуа махуэхэр гукъинэж икIи нэгузыужь зэ­ращыхъуар, Iуащхьэмахуэ лъа­пэ, щIыпIэм и нэгъуэщI зы­гъэпсэхупIэхэм я дахагъы­р, абы щыпсэу цIыхухэм да­лъэ­гъуа гуапагъэр ягу зэры­ды­хьар, нэгъуэщI лъэпкъ­хэм я къа­фэ гъуазджэм, фащэ­хэм, щэнхабзэм, хабзэм кIэ­лъыплъыну IэмалыфI зэра­Iар, республикэм иджыри къы­трагъэзэну зэрахъуэпсапIэр. 
ТЕКIУЖЬ Заретэ. 
Сурэтхэр Къарей Элинэ трихащ.