Бу кюнледе Минги тауда битеуроссей тау-лыжа сезонну къууанчлы халда ачылыуу болгъанды, анга РФ-ни экономика айнытыу министри Максим Решетников бла КъМР-ни Башчысы Казбек Коков къатышхандыла, деп билдиреди республиканы оноучусуну пресс-службасы.
Алгъаракъда уа, 2015 жылдан сора биринчи кере, тауну кюнчыгъыш жанында 5,2 километр узунлугъу болгъан «къара» эм «къызыл» белгилери бла лыжалада учарча жангы трассала хайырланыргъа берилгендиле. Лыжала бла учаргъа жарагъан сыртланы узунлугъу битеу да 21 километрге жетгенди, аланы бир къауумуна «Баштала» эм «Чиран» деген жангы канат жолла бла чыгъаргъа боллукъду.
Кёп шинтиклери болгъан EL3 канат жол, «Мир» станциядан тебиреп, «Мир-2» станциягъа чыгъарады, андан энишге учаргъа боллукъду. Алайдан бир сагъатха 2377 адам энерча онг барды. Дагъыда EL6 гондол канат жол бир сагъатха 2400 адамны жалчытады. Белгилерчады, он адам сыйыннган гондолланы шинтиклери жылынадыла, тауушну, къалтырагъанны тыйгъан системасы эм вентиляциясы да барды.
Ишчи программаны чеклеринде Максим Решетников бла Казбек Коков эм Кавказ.РФ компанияны келечилери жангы трассалагъа минип, энишге тюшгендиле. Канат жолланы ишлеген «Руслет» компанияны генеральный директору Дмитрий Сидорович алагъа европалы къыралладан келтирилген оборудованияны толусунлай алышыргъа хазыр болгъанларын айтханды.
«Кавказ.РФ» акционер обществону генеральный директору Андрей Юмшанов россейли оборудование келир жыл ишленирик тёрт жангы канат жоллада толусунлай хайырланырыкъларын эм тауну кюнчыгъыш жанына энтта да 12 километр трасса къошуллугъун билдиргенди. Андан сора да, 3900 метр бийикликде альпинист шахарчыкъ къурала турады, анда 68 адам турурча15 жашау модуль боллукъду, аланы биринде МЧС-ни къутхарыучулары турлукъдула. Дагъыда 5 этажы болгъан сервис ара ачыллыкъды, анда туристлеге эм къонакълагъа деп хар зат да боллукъду, ана сабийи бла турурча жер эм медицина пункт да ишлеригин айтханды ол.
«Жангы инфраструктураны 2028 жылны ахырына къураргъа мурат барды. Андан сора белгили курортну тыш кёрюмдюсюн бир тюрсюнлю этерге эм бирикдирилген архитектура кодха келтирирге деп кёп иш этилгенди. Бери келген къонакълагъа тынгылы солурча онгла къураладыла»,- деп белгилегенди Андрей Юмшанов.
Андан сора Битеуроссей тау-лыжа сезонну къууанчлы халда ачылыуу болгъанды. Максим Решетников курортха келген къонакъланы байрам бла алгъышлагъанды.
- Бюгюн къыралда тау лыжалада учхан кезиуню официал халда ачылыууду, ол иш Элбрусда бардырылады, нек дегенде Россейни курортларыны ассоциациясы озгъан жыл Элбрусну эм иги тау-лыжа курортха санагъанды. Ол, кертиси бла да, алайды, Минги тау бюгюнлюкде къыралда эм игиледен бириди. Алай башха курортла да айнып барадыла. Белгилерчады, мында жай кезиуде да адамланы саны къышдача тюз аллай бир болгъанын, дагъыда Кавказ.РФ компанияны эм республиканы шуёх командалары къыйматлы ишлегенлерин. Элбрус болмагъанча аламатды, деп чертгенди Максим Решетников.
Журналистлени сорууларына жууапла бере, Максим Решетников адамлагъа да къоркъуусуз, экологиягъа да зарансыз болурча Минги таугъа не заманда чыгъаргъа кереклисини юсюнден профессионал къауумла бла ол соруула сюзюле турадыла деп билдиргенди. Дагъыда министр «Эльбрус» курортха салыннган инвестицияланы юсюнден айта, аны инфраструктурасына бюджетден иги кесек болушлукъ этилгенин билдиргенди. «Бек башы – бу жерни иш кёллю эм къонакъбай адамларыдыла. Кавказ – ол кючлю жерди!» – деп чертгенди РФ-ни экономиканы айнытыу министри.
Казбек Коков «Эльбрус» курорт къуралгъанлы жарым ёмюр озгъанын, ол къыралны адамларына эртте окъуна белгили болгъанын айтханды. Минги тау алгъын заманаладан бери окъуна ата журтлу альпинизмни бла тау лыжа спортну арасына саналгъанды, дегенди. Дагъыда КъМР-ни Башчысы РФ-ни экономика айнытыу министерствосуна бла Кавказ.РФ компаниягъа эм энчи Максим Решетниковха курортну эм республиканы айнытыууна себеплик этгени ючюн ыразылыгъын билдиргенди.
КъМР-ни Башчысы «Эльбрус» курорт сау жылны ичинде ишлегенин, Минги тауну тийрелери жолоучула аслам сурагъан турист маршрутлагъа саналгъанын эм ары юйюрлери бла келип солугъанла да кёп болгъанларын чертгенди. Дагъыда ол быйылгъы жылны 10 айына Къабарты-Малкъарны курортларына 1,6 миллион турист келгенин, ол, былтырны бу кезиую бла тенглешдиргенде, 8,7 процентге аслам болгъанын да айтханды.
Андрей Юмшанов Элбрус къыралда эм бийик кластер болгъанын эсгертгенди, ол жыл сайын кесине таза хауада солургъа сюйген жюз мингле бла адамланы тартханын чертгенди. Бери келген къонакълагъа лыжалада учарча шёндюгюлю мардалагъа келишген 20 километр трасса, эм Россейде туристлени эм бийикге 3847 метрге чыгъаргъан канат жол да барды, деп чертгенди.
«Эльбрус» курорт 2030 жылгъа дери Шимал Кавказ федерал округну айнытыу программасыны эм магъаналы инвестиция проектлеринден бириди. Аны бла Кавказ.РФ къыйматлы ишлейди. Былайда Энчи экономика зонаны 29 резиденти кеслерини проектлерин бардырадыла, онбеш къонакъ юй ишленирикди, салыныргъа белгиленнген инвестицияланы ёлчемлери 35,8 миллиард сомду.
Къоркъуусузлукъну жалчытыу – бу тийреледе ишлериклени бек баш борчларындан бири болургъа керекди. Шёндю команда таугъа чыкъгъанлагъа бирикдирилген жорукъну къурай турады, нек дегенде мындады туризмни эм къоркъуулу тюрлюсю. Альпинистлеге деп жангы приют ишленнгенди, ол шёндю ишлей тургъан «Липрус» приют бла бирге таугъа ёрлеучюлени биринчи кере 2026 жылда жайда аллыкъды. Бу курортха бизнес инвестицияланы аслам этеди, болсада бизни борчубуз-коммерция сейирлени да эсге ала, табийгъатны сакълауну да унутмай, алай ишлеудю. Бек башы уа бу тийреле табийгъаты энчи сакъланнган жерге саналгъанын эм «Приэльбрусье» миллет паркга киргенин унутмазгъа керекбиз, дегенди Максим Решетников.
Бюгюнлюкге 388 адам турурча «Азау» къонакъ юй ишлене турады, анга 2,1 миллиард сом инвестиция этилликди. Анда спорт бла эм саулукъну кючлендирирча онгла да боллукъдула. Мында тау лыжалада учаргъа юйретген сабий школаны ачаргъа мурат барды эм спорт бла къаты кюрешгенден сора кюч-къарыу алгъан комплекс да ачыллыкъды. Дагъыда эки уллу къонакъ юйню проектлерине Баш къырал экспертизада къарала турадыла, аланы 2028 жылны аягъына ачаргъа мурат барды.
Ишчи программаны ахырында «Эльбрус» турист-рекреация курортну андан ары айныууна жораланнган жыйылыу болгъанды. Анда аслам эс турист инфраструктураны игилендириуге, инструкторланы хазырлаугъа, туристлени къоркъуусузлукъларын жалчытыргъа аслам эс бурулгъанды. Алгъаракъда уа Максим Решетников тау-лыжа курортланы келечилери эм Элбрусну тийресинде ишлерин бардыргъан гидле бла тюбешгенди, деп айтылады билдириуде.
