Бу кюнледе КъМР-ни Башчысы Казбек Коков республиканы районларына ишчи жумуш бла айланнганды. Бек алагъа ол узунлугъу 2 километр болгъан, кёп болмай тынгылы ремонт этилген Александровская-Озрек автомобиль жолгъа эм башха жерледе хайырланыргъа берилген магъаналы жолланы къурулушларына эм социал мекямланы ишлениулерине къарагъанды. Жолоучулугъуну юсюнден ол кесини телеграм-каналында билдиргенди.
Башда сагъынылгъан жолда къурулуш ишле «Инфраструктураны – жашау ючюн» деген миллет проектни чеклеринде бардырылгъандыла. Былайда асфальтны алышхандан сора, адамла жолну ары-бери ётерча онгла къуралгъандыла, светофорла орнатылгъандыла, чыракъла да жанарча этгендиле. Бу жол социал объектлеге да элтеди. Аладан бири Александровская станицада орналгъан мектепди, быйыл аны эки жюз окъуу жери болгъан жангы корпусунда сабийле окъурча онгла къуралгъандыла. Школну «Билим бериу» миллет проектни чеклеринде ишлегендиле, деп айтылады билдириуде.
Андан сора республиканы оноучусу Терек шахарда 1 сентябрьде ачылгъан жангы школгъа баргъанды. Бу мектеп «Шёндюгюлю школ» деген федерал проектни «Билим бериу» миллет проектини чеклеринде ишленнгенди. Мында бир ызгъа 800 сабий окъургъа боллукъду.
Мектепни архитектурасы болмагъанча сейирди, аны сыфаты учхан чыпчыкъгъа ушайды. Энди мында дерсле бир сменнге бардырыллыкъдыла. Юч этажлы 14 минг квадрат метри болгъан мекямда аш хазырлагъан блок, бир ызгъа 450 сабий олтуруп ашарча эки ашхана, библиотека, спортзал, 200 адам сыйынырча актовый зал да барды. Классланы жангы мебель эм техника жаны бла да жалчытхандыла.
Мектепни тёгереги да тийишлисича тапландырылгъанды, баскетбол эм волейбол ойнагъан майданла да жарашдырылгъандыла. Къысхасы, бу шёндюгюлю мекямды, мында сабийле тийишли билим алырча эм не жаны бла да айнырча хар заты да барды.
Къауум кюн мындан алгъа Терк районну Дейское элинде жангы амбулатория ачылгъанды. Ары дери ол эски мекямда орналып, медицина ишчилеге да жумушларын тамамларгъа тарлыкъ этип тургъанды. Жангы мекям 360 квадрат метрди, мында терапевтни, педиатрны, акушерни энчи отоулары бардыла, физиотерапевт, процедурный эм башха кабинетле да саусузланы алырча заманны излемине кёре жарашдырылгъандыла.
Жангы амбулатория «Узакъ эм тири жашау» деген миллет проектни хайырындан ишленнгенди, анда бир кюннге 50 адамгъа къарарча аламат онгла къуралгъандыла, ол санда амбулаторияда ишлегенлеге да. Аны хайырындан Дейское элде жашагъанлагъа медицина болушлукъ этиуню качествосу игиленирикди.
Андан сора да, республиканы оноучусу ол элде Шаучукова орамгъа къалай ремонт этгенлерине къарагъанды. Бу орамда жол эллилени тилеклерине кёре жангыртылыннганды. Анда жангы тротуарла ишлегендиле, жолну эки жанында чыракъла жанарча болгъанды. Энди бу жол толусунлай къоркъуусузлукъну жалчытхан мардалагъа келишеди.
КъМР-ни Башчысы дагъыда узунлугъу 5,8 километр болгъан Шимал Осетия-Алания Республика бла чекде Дейское–Тёбен Курп автомобиль жол хайырланыргъа къалай берилгенин тинтгенди. Бу жолгъа тынгылы ремонт сентябрьни ал кюнлеринде этилип бошалгъанды, къурулуш ишлени «Инфраструктураны – жашау ючюн» миллет проектни чеклеринде бардыргъандыла. Трасса Россей Федерацияны автомобиль жолларыны магъаналы къауумуна киреди. Ол Къабарты-Малкъарны бла Шимал Осетияны бирге къошхан жеринде орналыпды эм регионла аралы байламлыкъланы айнытыуда уллу магъананы тутады.
Бу жол бла ауур жюк ташыгъан уллу машинала эм пассажир транспорт да жюрюйдю, аны ауурлугъу уллуду. Ол себепден жолну мурдорун жарым метрден аслам таш къатыш зыгъыр бла эки къаты кючлегендиле эм 20 сантиметр къалынлыгъы болгъан бетон къатыш асфальт салгъандыла. Белгилерчады, мында хайырланнган асфальт республикада биринчи ишлеп тебиреген асфальт заводда чыгъарылгъанды.
Андан сора да, жолну эки жанында баргъан суула кетген быргъылагъа да ремонт этилгенди, къоркъуусузлукъну жалчытхан мадарла къуралгъандыла, жолну юсюнде битеу керекли белгиле салыннгандыла, эки жанында да темир чалдишле орнатылгъандыла.
Ол кюн окъуна республиканы оноучусу Огъары эм Тёбен Курпха баргъан жоллагъа къарагъанды, аны узунлугъу 4,9 километр болады. Ол жол да «Инфраструктураны – жашау ючюн» федерал проектни хайырындан ишленнгенди. Бюгюнлюкде къурулуш-монтаж ишлени ахыр кезиулери бошала турадыла, шёндю жолну эки жанында орнатылгъан чыпынлагъа чыракъланы тагъа турадыла.
Жолланы жангыртыу ишле дагъыда Тёбен Курпда Мира эм Терское орамлада бардырыладыла. Алада асфальтны алышхандыла, жолну эки жанына бордюрла орнатхандыла, элни битеу узунлугъуна жангы тротуарла ишлегендиле, суу баргъан илипинлени къурагъандыла.
Дагъыда Майский-Джулат автомобиль жолда Терек сууну юсюнде кёпюрню тынгылы ремонту бошала турады. Кёпюрню узунлугъу 162 метр болады, ол быйылгъы жылда эм уллу къурулушладан бирине саналады. Ишлени асламысы тамамланнгандыла – кёпюрню мурдорун тутухан энчи чыпынланы суу келген жерлеге уруп бошагъандыла, аланы юсюне бетондан эм темирден этилген тюрлю-тюрлю энчи конструкцияланы салгъандыла.
Шёндю асфальтны салып башлагъандыла, кёпюрню эки жанына темирден этилген эм эшилген чалдишлени, ол санда къоркъуусузлукъну жалчытырчаларын орнатадыла. Бу кёпюр, Май бла Терк районланы араларындан сора да, къоншу регионла бла да транспорт байламлыкъны жалчытады.
Нальчик-Майский автомобиль жолда тынгылы ремонтну бардырыу жаны бла уллу ишле бошала турадыла. Бу жол да Россей Федерацияны автомобиль жолларыны магъаналы къауумуна киреди.
Эсигизге салайыкъ, бу жолда къурулуш ишле, кезиулеге бёлюнюп, 2019 жылдан бери бардырыладыла. Шёндю трассаны ахырында 3,6 километрде ишле бошала турадыла. Бу жолгъа ремонт этилген кезиуде Черек сууну юсю бла баргъан бир кёпюр эм эки путепровод жангыртылгъанды.
Урван районда «Инфраструктураны – жашау ючюн» миллет проектни чеклеринде узунлугъу 6,3 километр болгъан Морзох-Шитхала жолда ишле бошалгъандыла. Ол жол Шитхала элде Школьная орамны бла Морзох элде Комсомольская орамланы бирге къошады. Бу жолну эки жанында тюрлю-тюрлю социал учрежденияла орналыпдыла.
Жолну битеу узунлугъуна эки къаты бетон къатыш асфальт салыннганды, суула кетерча илипинле ишленнгендиле, къоркъуулу жерлерин тынгылы бегитгендиле, жол белгилени салгъандыла. Андан сора да, Шитхалагъа баргъан жолну Нальчик-Нарткъала трассадан тебиреп тынгылы ремонт этгендиле.
Чегем районну эллеринде да жол-къурулуш ишле бардырылгъандыла. Нартанда Пачев атлы орам жангыртылгъанды. Аны узунлугъу 5,6 километрди. Мында да асфальт алышындырылгъанды, къоркъуусузлукъну жалчытхан мадарла этилгендиле.
Жангыртылгъан жоллада жюрюген женгил эм къоркъуусуз боллукъду, андан сора да, эллени араларында транспорт байламлыкъ игиленирикди, деп жазылады республиканы оноучусуну телеграм-каналында.
