Акъсакъалланы сыйларын кёргендиле

«Урушну сабийлери» битеуроссей жамауат организацияны Къабарты-Малкъарда бёлюмюню келечилери урушну, урунууну ветеранларына, башха абаданлагъа да дайым эс буруп тургъанларыны юслеринден «Заманны» бетлеринде билдире турабыз.
Озгъан байрым кюн организацияны келечилери, ол санда аны КъМР-де таматасыны орунбасары Евгения Шидакова, Нальчикде бёлюмюню таматасы Фатима Курашева, Черек районда бёлюмюню председатели Османланы Хыйса, КПРФ-ни Черек районда бёлюмюню секретары Аккыланы Хасан Огъары Малкъарда болгъандыла.
Быллай ишге Черек районну администрациясы, иги кёзден къарап, анга кесини келечилерин  да къошханлай турады. Бу жол аланы  биргелерине район администрацияны башчысыны орунбасары Байсыланы Харун болгъан эди.
Ала алгъа Османланы Абдулланы юйюнде болгъандыла. Анга  эм аны юйдегиси Асиятха бусагъатда къызлары Зухура къарайды.
Абдулланы юсюнден къысха айтханда, ол 1938 жылда Огъары Малкъарда туугъанды. Онеки жылында кёчгюнчюлюкню сынаргъа тюшгенди. Къазахстанны Акъмола областыны Мякинск районунда жашагъанды. Андан къайтхандан сора, туугъан эли Огъары Малкъарда тохтайды. Он жыл милицияда ишлегенди. Андан кетгенден сора элде ара мюлкде жыйырма жылдан артыкъ уруннганды.
Юйдегиси Асият элде мектепде жыйырма жети жыл башланнган классланы сабийлерин окъутханды. Андан сора онжети жыл элде соцработник эди.
Быланы экисини да элге, жамауатха, ара мюлкге да уллу къыйынлары барды. Аны эсге алып, «Урушну сабийлери» жамауат организацияны келечилери аланы «Урушну сабийлери» майдалла бла саугъалагъандыла.
Абдулла бла Асият, бир бирге хурмет эте, тюбеген чырмауланы хорлай жашай келедиле. Бюгюнлюкде да бир бирге кёз-къулакъ болгъанлай турадыла. Къызлары Зухура уа, айтханыбызча, дайым къатларындады. 
Андан сора келечиле Атабийланы Салихни юйюне баргъандыла. Ариу Мухол ёзенинде орналгъан сейирлик журтланы кенг арбазында уллу, гитче да кёп эди, Салихге къонакъла келликлерин билип жыйылгъандыла ала, араларында акъсакъалны сабийлери, туудукълары, учхунлары да бардыла. 
Озгъан жыллада къыралыбызны айныууна уллу къыйын салгъаны ючюн «Урушну сабийлери» битеуроссей жамауат организацияны атындан Байсыланы Харун бла Евгения Шидакова «Урушну сабийлери» деген майдалны акъсакъалны кёкюрегине такъгъандыла.
Ол 1929 жылда Мухолда туугъанды. Сюргюнню кезиуюнде Къазахстанда Акъмола областыны Мякинск районуну Къызыл Будай элинде тургъанды. Анда колхозгъа ишге киргенлей, аны эм бир ненча жаш адамны механизаторла хазырлагъан курслагъа жибередиле. Къауум замандан жаш аны иги белгиле бла бошап къайтады.
Экинчи кюн эрттенликде колхозну председателине барып, окъууну бошагъан къагъытын береди. Ол кезиуде председатель,  механизаторла да, эл къыйырында жыйылып, жангы жерлени сюрюр оноуларын эте тура эдиле. Алайда, башха техникадан сора да, жангы трактор тура эди. Председатель, жашха бурулуп: «Мынга от алдырып бир кёрчю», – дейди.
Жаш алгъа тракторну отлугъуна, жаууна, суууна да къарап, андан сора от алдырады. Аны алай этгенин председатель жаратып: «Бюгюнден арысында бу трактор сеникиди. Жангы жерде биринчи баразнаны да сен башла»,– дейди. Бирси тракторла уа аны ызындан  тебирейдиле.
Андан сора Атабий улу, журтуна къайтхынчы, тракторда ишлеп тургъанды. Хар заманда ахшы иши бла алчыланы санында айтылып. Эркинлик берилип, бери тебирегенде уа, элни, колхозну таматалары да кёп кюрешген эдиле аны анда къояргъа. Болсада Салих, туугъан элин сайлап, журтуна къайтханды.
Биринчи жыллада ол колхозда къойчу болуп тургъанды. Андан сора уа тракторгъа кёчюп, колхозда таматала буюргъан жумушланы этгенди.
Аны юйдегиси Улбашланы Сафият а ара мюлкде жерчиликде уруннганды. Нёгерлери бла хобуста, башха тахта кёгетле ёсдюргенди. Баш иеси Салих бла бирге жетмиш жыл чакълы жашагъандыла, сабийле ёсдюргендиле, туудукъларын, учхунларын да кёргендиле. Сегиз жыл болады огъурлу тиширыу дуниядан кетгенли.
Алгъыннгы къыралыбызны заманында, ара мюлклени кезиуюнде, адамла кеслерин аямай ишлей эдиле. Иги ишлесек, къыралыбыз бай боллукъду, къырал бай болса, биз да кереклибизни табарыкъбыз, деп. Къырал чачылгъан жыллада ол адамланы къыйынлары хазна тергелмей къалгъан эди. Бюгюнлюкде къыралда аланы сый-намысларын кёредиле, «Урушну сабийлери» жамауат организация да аланы этгенлерин хурметлейик, кёллерин да кётюрейик, деп кюрешеди. 
Урунууну ветеранлары да аланы ишлерин, атларын унутмай эсгерилгенлери ючюн жамауат организациягъа, аны Къабарты-Малкъарда таматасы Зауур Келеметовха ыразылыкъларын билдиредиле.

Лейлун улу Хыйса.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

14.04.2026 - 08:52

Чемпионатха хар не да хазырды

КъМР-ни Жарыкъландырыу эмда илму  министерствосуну Профессионал билим берген арасында бу кюнледе жыйылыу болгъанды.

14.04.2026 - 08:51

Таулу жашла

Суратдагъы жашла барысы да таулуладыла. Кёчгюнчюлюкню кезиуюнде Къазахстанны Акъмола областында жашагъандыла, эл мюлкде уруннгандыла. Онсегиз-онтогъуз жылларында юйдегили болгъанды.

14.04.2026 - 08:50

Тилибизге, адет-тёрелерибизге, маданиятыбызгъа къайгъырыулукъда ёсдюредиле сабийлерин

Хабазда элни жамауатындан хурметге тийишли бола, уллу эмда ариу юйюр ёсдюргенледен бирлеридиле Байрамукъланы Жантемир бла Келимат.

13.04.2026 - 09:04

Энчи сабийлени кёз къарамлары – суратлада

КъМР-ни Миллет музейинде «Человек дождя» жандауурлукъ фестивальны кезиулю кёрмючю ачылгъанды.

13.04.2026 - 09:03

Жамауатха къошулургъа мадарла излей

Бу кюнледе «Радуга» республикалы социал-реабилитация  арада Аутизмден ауругъанланы битеудуния кюнюне жораланнган кенгеш болгъанды.