Урысейм и Правитель­ствэм и УнафэщI Мишустин Михаил кърихьэлIащ Кавказым и инвестицэ зэ­хуэ­сышхуэу мы махуэхэм Минеральные Воды къалэм щы­зэхашам икIи Пра­вите­ль­ствэм Кавказ Ищхъэрэ фе­деральнэ щIыналъэм социально-эко­номикэ и ­лъэныкъуэкIэ зегъэу­жьы­ным пыщIа IуэхухэмкIэ и ­комиссэм и зэIущIэ иригъэкIуэкIащ. 

Ар къыщызэIуихым Мишус­тин Михаил фIы­щIэ яхуи­щIащ ­форумыр къызэзы­гъэ­пэщахэм. «Мы зэхуэсыр ­хъуащ инвесторхэр, хьэрычэ­тыщIэхэр, къэрал властым и лIыкIуэхэр щызэIущIэ, я зэ­пыщIэ­ны­гъэ­хэр щагъэбыдэ щIы­пIэ», - жиIащ абы.
МахуитIым къриубыдэу форумым ­хэтащ цIыху мини ­3,5-рэ, компание ­650-м я лIыкIуэу мин 1,2-рэ, зэгуры­Iуэ­ныгъэу 62-рэ щызэращIы­лIащ.
Мишустиным КИФЩI-м ­хыхьэ щIы­налъэхэм инвестицэ и лъэныкъуэкIэ ­ябгъэдэлъ зэфIэкIхэр узыщыгуфIыкI ­хъуну зэрыщытыр къыхигъэщащ. Абы жиIащ а ехъулIэныгъэхэр нэхъри зэрыгъэбэ­гъуапхъэр - туризмэм и инфраструктурэр щыIэ мардэ лъагэхэм хуэ­кIуэу зэгъэ­пэ­щын, хамэ къэралхэм къраш­хэр зэхъуэкIыным хуэщIа иджы­рей технологиехэр къагъэсэбэпурэ, ­мэкъумэш, про­мышленнэ IэнатIэхэм зе­гъэу­жьын зэрыхуейр.
Правительствэм и Уна­фэ­щIым жи­Iащ, Президентым пщэрылъ къащищIауэ, Кавказ Ищхъэрэм и зыгъэп­сэ­хупIэ-зыгъэхъужыпIэхэр къэ­гъэщIэрэщIэ­жы­ным хуэунэтIа лэжьыгъэшхуэ зэрырагъэ­кIуэ­кIыр.
Мыхьэнэшхуэ зиIэ къалэнхэм ящыщу абы къыхигъэщащ псэупIэ-коммуналь­нэ IэнатIэр къэгъэщIэрэ­щIэ­жы­ныр, транс­портым ехьэлIа Iуэхухэр гъэ­лъэ­щыныр, курыт IэщIагъэ щрагъэгъуэт еджапIэхэм нэхъри зегъэужьы-ныр, ­экономикэм и унэтIыныгъэ нэхъыщ­хьэхэм щылэ­жьэ­фыну IэщIагъэлIхэр гъэ­хьэ­зырыныр.
Мишустиным къыхигъэщащ а зэ­хъуэкIыныгъэ псори цIыхухэм я псэукIэр егъэфIэ­кIуэным зэрыхуэгъэпсар икIи социальнэ IэнатIэм икъукIэ лэжьыгъэшхуэ зэрыщызэ­фIагъэкIар. Президентым къыхилъхьа лъэпкъ проектхэм я фIыгъэкIэ Кавказ Ищхъэрэм, къэралым и адрей щIыналъэхэми хуэдэу, иужь­рей илъэс зыбжанэм къриу­быдэу щаухуащ е къызы­хуэ­тыншэу щызэрагъэпэщыжащ узыншагъэр хъумэным пы­щIауэ, сабий садрэ еджапIэу, спорт IуэхущIапIэу щэхэр.
Зэхуэсышхуэм и гъэлъэ­гъуэныгъэхэми зыщип­лъы­хьащ Мишустин Михаил. Къэ­бэрдей-Балъкъэрым абы щиIэ плIанэпэм дежи къы­щыувыIэри, щы­гъуазэ зи­щIащ республикэм абы и ­утыку ирихьахэм. Псом япэу гулъытэ зы­хуищIар Кавказ Ищхъэрэ федеральнэ щIыналъэм зегъэужьыным хуэгъэза, 2030 гъэ пщIондэ тещIыхьа къэ­рал про­грам­мэ­шхуэхэу ягъэзащIэ­хэрщ: ахэр хадэхэкIхэр щагъэкIыу Шэ­джэм щыIэ хуабэщхэрщ, бгым лыжэкIэ къе­жэ­хын зы­фIэфIхэм яхуэщIа «Iуащ­хьэмахуэ» зыгъэпсэхупIэрщ, Бахъсэн Ип­щэ ГЭС-рщ, бгым щIэлъ гъэбэ­та­пхъэ­хэр къы­щIэхыным елэжь Тырныауз комбинатырщ, Налшык щау­хуэ IT-паркырщ, «Къуэ­кIы­пIэ», «Мей» хьэб­лэ­хэрщ. Ахэр мы зэманым зэлэжь ухуэныгъэхэщ.
Утыку кърахьащ инвестицэ проект нэхъ инхэри - ягъэлъэгъуащ мэкъу­мэш-техникэ пар­кым, джэдыл къыщалэжьыну IуэхущIапIэм, «Налшык» курортым и паркым ­зегъэужьыным теухуахэм я макетхэр.
Апхуэдэу, Бахъсэн щIыналъэм къы­щы­зэIуахыну «Междуречье» мэкъу­мэш-техникэ паркым гектар 200 иу­бы­ды­нущ, абы щыIэнущ къэкIыгъэхэм ткIуэпс зырызурэ псы щIэгъэлъэдэным, мэкъу­мэш­хэкIхэм зэрелэжьыну мэкъу­мэш машинэхэр, Iэмэ­псы­мэхэр зэпкъ­рылъхьэным хуэ­щIа щIыпIэ 40.
Дзэлыкъуэ щIыналъэм щащIыну джэдкъаз гъэхъупIэм зы илъэсым джэ­дыкIэ мел­уан 36-рэ зралъхьэ хъуну инкубатор хэтынущ, джэдылу тонн мин 30 къыщыщIагъэ­кIыфынущ.
Къэрал мыхьэнэ зиIэ «Налшык» курортыр адэкIи зэ­ры­рагъэфIэкIуэным яужь итщ, гъуэгухэр зэрагъэпэщыж, шха­пIэкIи, зыгъэпсэхупIэкIи нэхъри зэIу­зэпэщ ящIынущ, цIыхухэм хуащIэ Iуэхутхьэ­бзэхэр ирагъэфIэкIуэнущ, цIыху минипщIым зэуэ зы­щагъэпсэхуфын хуэдэуи зрагъэубгъунущ. А псор хуэу­нэтIащ экономикэм зегъэу­­жьы­нымрэ цIыхухэм я псэу­кIэр егъэ­фIэ­кIуэ­нымрэ.
Зэрыщыту къапщтэмэ, республикэм социально-экономикэ и лъэныкъуэкIэ шэщIауэ зеужь - къыщыщIагъэкI продукцэм хуэдитIкIэ хэхъуащ илъэситхум къриубыдэу икIи ар сом мелард 325-рэ и уасэ хъуащ. 2030 гъэм ирихьэлIэу ар хуэди 2,5-кIэ нэхъыбэ ящIын мурад щыIэщ.
КIуэкIуэ Казбек Мишустин Мухаил фIыщIэ хуищIащ Къэбэрдей-Балъкъэрым гулъы­тэшхуэ къызэрыхуищIым, экономикэм зегъэужьыным хуэунэтIауэ ди деж къыщы­халъхьэ жэрдэмхэр къа­зэ­рыдиIыгъым папщIэ.
Зэхуэсышхуэм къыщызэIуаха гъэ­лъэгъуэныгъэхэм щы­Iащ Урысей Федерацэм и Правитель­ствэм и Унафэ­щIым и къуэ­дзэ Новак Александррэ Урысейм и Президентым и полномочнэ лIы­кIуэу КИФЩI-м щыIэ Чайкэ Юрийрэ.
Форумым щагъэуват щIы­налъип­щIым инвестицэ зы­хэплъхьэ хъуну яIэ­хэмрэ я экономикэм зезыгъэужь Iэ­натIэ нэхъыщхьэхэм я зэ­фIэкI­хэм-рэ щагъэ­лъа­гъуэ щIы­­пIэхэр, апхуэдэу КИФ-2025-м и лэжьэгъу-компание нэхъ ­инхэм я экспозицэ 40-м ­щIигъу.
Къэбэрдей-Балъкъэрым и стендым щигъэлъэгъуа проектхэм 2030 гъэ пщIондэ псори зэхэту сом меларди 171-рэ хухахынущ, абы щыщу меларди ­152-р бюджетым щы­мыщ инвестицэу. Я мурадщ лэжьапIэ IэнатIэу 4470-рэ къызэIуахыну. Проектхэр гъэ­зэщIэн зэ­рыщIадзэрэ псори зэхэту ахъшэу халъ­хьащ сом мелард 46-м ­щIигъу, абы ­щыщу сом мелард 30-р бюд­жетым щы­мыщ инвестицэщ, лэжьапIэ IэнатIэу 800 къызэ­Iуахащ. Абыхэм щыгъуазэ защIащ къэрал унафэщIхэм.
КIуэкIуэ Казбек Новак Александррэ Чайкэ Юрийрэ фIыщIэ яхуищIащ республикэм и социально-экономикэ зыу­жьыныгъэм дежкIэ мыхьэнэшхуэ зиIэ проектхэр къызэрыдаIыгъым папщIэ.
А махуэ дыдэм КIуэкIуэ Казбек хуэзащ Урысейм и хъыбарегъащIэ телеграф агентствэм - ИТАР-ТАСС-м и генеральнэ директор Кондрашов Андрей икIи а IэнатIэм щызэдэлэжьэным теу­хуа меморандумым Iэ традзащ.
А дэфтэрым щыубзыхуащ республикэм къыщыхъу-къы­щыщIэхэм, экономикэм, туризм IэнатIэм щиIэ зэфIэкI­хэр, и щэнхабзэ хъугъуэфIыгъуэхэм, нэ­гъуэщIхэми ятеу­хуахэр сыт и лъэны­къуэкIи къэгъэлъэгъуэныр. А зэдэлэ­жьэныгъэр сэбэп хуэхъунущ республикэм и инвестицэ Iэмалхэр нэхъ нэсу хэIущIыIу щIыным.
КIуэкIуэ Казбек Кондрашов Андрей фIыщIэ хуищIащ Къэбэрдей-Балъкъэрым гулъытэ къызэрыхуищIым папщIэ икIи къыхигъэщащ къэралым и хъыбарегъащIэ IэнатIэ нэхъ пажэхэм ящы­щым дэлэ­жьэ­ныр республикэм къызэ­ры­хуэщхьэпэнур.
ЩIыналъэхэм я сэбэп зы­хэлъ зэIущIэ куэд ирагъэ­кIуэкIащ а махуэхэм. Абыхэм ящыщт КIуэкIуэ Казбекрэ «Газ­пром межрегионгаз» ком­панием и гене­ральнэ директор Густов Сергей я зэп­сэлъэныгъэри.
Абыхэм я гугъу ящIащ зэ­гъусэу адэкIи зэрызэдэлэжьэнум пыщIа Iуэхухэм, къапщтэмэ, Урысей Федерацэм и Президент Путин Владимир унагъуэ псоми газыр яIэры­хьэным теухуауэ къигъэува къалэнхэр гъэзэщIэнми. Абы и лъэныкъуэкIэ ехъулIэныгъэ хъарзынэхэр щы­Iэщ - унагъуэ мини 4-м газхэр ирашэ­лIэным теухуауэ зэращIылIауэ щыта зэгурыIуэныгъэхэм ящыщ мини 3,7-рэ зэфIагъэкIакIэщ. Абы и лъэныкъуэкIэ Къэбэрдей-Балъкъэрым щIыналъэхэм я деж 7-нэ увыпIэр щиIыгъщ. КIуэкIуэ Казбек жиIащ унагъуэхэм газыр яхуешэлIэныр республикэм щыпсэухэм я дежкIэ дэIэпыкъуныгъэшхуэу зэры­щытыр.
Зэрыщыту къапщтэмэ, илъэ­ситхум зэфIагъэкIыну яубзыхуахэм япкъ иткIэ газ кIуапIэу блы яухуэну я мурадщ, ирагъэфIэкIуэнущ га­зыр зыIэрыхьэхэм щыхуау­тIыпщ «Прималкэ», «Аргудан», «Старэ Урыху» станц­хэр, зэрагъэ­пэ­щыжынущ «Но­­воивановкэ», «Малкэ», «Пролетарскэ», «Нарткъалэ», «Нар­тан» жыхуиIэхэр, ап­хуэдэу «Прохладнэ» ­ГРС-2-м и къыхэкIыпIэ бжьамийхэр. 
И гугъу ящIащ IуэхущIапIэхэр, уна­гъуэхэр хуабэкIэ къызэгъэпэщын IэнатIэр егъэ­фIэкIуэн и лъэныкъуэкIэ Къэ­бэрдей-Балъкъэрыр къэ­рал дэIэпы­къуныгъэ зратынухэм хагъэхьэнымкIэ щыIэ Iэмалхэм.
ЩIыналъэхэр зэдэлэ­жьэ­ным хуэгъэза зэгурыIуэныгъэхэри щызэращIылIащ зэ­хуэсышхуэм.
КIуэкIуэ Казбекрэ Ингу­шым и Iэтащхьэ Калиматов Мэхь­муд-Алийрэ Iэ традзащ сату-экономикэ, щIэныгъэ-техникэ, щэнхабзэ, нэгъуэщI IэнатIэхэм щызэдэлэжьэным теу­хуа зэгурыIуэныгъэм.
Республикэхэм ис лъэпкъхэм яку лIэ­щIыгъуэ бжыгъэ хъуауэ зэгъунэгъуфI зэхущытыкIэхэр дэлъщ. Зэныб­жьэгъу­нымрэ зэдэлэжьэ­ным­рэ теухуа зэгу­рыIуэныгъэ республикэхэм 1994 гъэми зэ­ращIылIауэ щытащ, нэхъ иужь­кIи ап­хуэдэ лъэбакъуэ­хэр ячащ. Абыхэм я фIыгъэ­кIэ щIыналъэхэм я ту­ризм, щэнхабзэ IэнатIэхэр ­нэхъри ефIэкIуащ.
Мы зэгурыIуэныгъэм еубзыху про­мышленностым, ­мэкъумэш, хьэрычэт IэнатIэхэм нэхъ быдэу щызэ­пы­щIауэ щытыныр.
Форумым лэжьыгъэ IуэхукIэ щызэIущIащ КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбекрэ Дагъыстэным и Iэтащхьэ Меликов Сергейри.
Абыхэми илъэситху пIалъэм тещIыхьа зэгурыIуэныгъэ зэращIылIащ. Ари хуэу­нэтIащ щIэныгъэ-техникэ, щэнхабзэ, нэгъуэщI IэнатIэхэми щызэ­дэ­лэ­жьэным - унэ­тIыныгъэ 11-м щагъэзэ­щIэну Iуэху 35-рэ къызэ­щIаубыдэ.
«Дагъыстэным про­мыш­ленностым, мэкъумэш IэнатIэм и къудамэ куэдым зы­щаужьащ. Къэбэрдей-Балъ­къэр­ри Кавказ Ищхъэрэм и экономикэм и лъабжьэр зыгъэбыдэхэм ящыщщ. Ди зэ­хуэдэ фейдэ зыхэлъ Iуэху куэд къетхьэжьэфынущ. Шэч къытесхьэркъым ди респуб­ликэхэм я зэпыщIэныгъэхэр абы нэхъри зэригъэбыдэнум» - къыхигъэщащ КIуэкIуэ Казбек зэгурыIуэныгъэм Iэ тра­дза нэужь.
Зэхуэсышхуэм хыхьэу ирагъэкIуэкIа зэIущIэ псоми нэхъыщхьэу къыщыхагъэщ­хьэхукIахэм ящыщщ Кавказ Ищхъэрэм экономикэ лъэщ, турист, мэкъу­мэш, про­мыш­леннэ, транспорт IэнатIэхэр иIэн, цIыхухэр сыт и лъэны­къуэкIи зэIузэпэщу псэун ­папщIэ зыхуеину псомкIи къы­зэрызэгъэпэщар.