«Уэсрэ Нэсрэ» аудио тхылъыр

Иджыблагъэ Къэбэрдей-Балъкъэр радиом и унэм зэIущIэ гуапэ щекIуэкIащ тха­кIуэ, драматург, «Гарянка» газетым и редактор нэ­хъыщ­хьэ Къаныкъуэ Заринэ зэхишауэ. Ар теухуат абы и Iэдакъэ къыщIэкIа «Уэсрэ Нэсрэ» аудио тхыгъэм. Фентези жыпхъэм ­иту гъэпса IэдакъэщIэкIыр «Нар­тархэр» зыфIища роман-трилогием и япэ тхылъщ. ЗанщIэу къыхэд­гъэ­щынщи, мыр тхылъымпIэм тету дунейм къытехьакъым. 

ЗэIущIэр къызэIуихащ езы Заринэ. «Къэбэрдей-Балъ­къэр» урысей радио (101.8 FM), КъБР-м и радио (99.5 FM) – IуэхущIапIитIми и IэдакъэщIэкI зырыз щригъэтхыну Iэмал къызэрыратам папщIэ абы и унафэщIхэм, и лэжьа­кIуэ ныбжьэгъухэм, и Iуэху псори къыдэзыIыгъ журналистхэм фIыщIэ яхуищIри, ар къытеувыIащ романым и зэхэлъыкIэм, абы еджахэм ар зэралъигъэIэса, соцсетым и напэкIуэцIхэр къигъэсэбэпу и гуащIэм дихьэххэр зэрыригъэджа, я Iуэху еплъыкIэхэр къищIэну Iэмал зэрызригъэгъуэта щIыкIэм. 
- Адыгэбзэм и махуэм ирихьэлIэу, литературэр, бзэр зы­­фIэфIу хъуам папщIэ, ­утыку къисхьэну мурад сщIа­щ си етIуанэ аудио тхылъыр. Ар Къэбэрдей-Балъкъэр радиом и урыс къудамэм и редактор нэхъыщхьэ Теувэжыкъуэ Марианнэ и фIыгъэкIэ, и дэIэ­пыкъуныгъэкIэ гъэхьэ­зыра хъуащ. Тхылъым и теплъэу щы­тынур, дауи, гъэщIэ­гъуэнщ. Ар хьэзырщ, сурэткIэ зыгъэщIэрэщIар дэрбзэр-сурэтыщI Iэзэ Сэралъп Мадинэщ. Iыхьэ пщыкIузу зэ­хэтщ, дэтхэнэри къыщыщIи­дзэ напэкIуэцIым пычыгъуэм зи гугъу щыщIар наIуэу уи ­нэгу къыщIигъэхьэу сурэт гъэ­щIэгъуэн итщ. Редактору къыз­дэлажьэр педагогикэ щIэ­ныгъэхэмкIэ кандидат, «Адыгэ дуней» лъэпкъ фондым и унафэщI ХьэцIыкIу Раещ. Си насып кърихьэкIри, напэкIуэцIищэм нэблагъэ лэ­жьыгъэм Рае корректоруи ­къеджэжауэ, филологие щIэ­ныгъэхэмкIэ доктор Гъут Iэ­дэм IэщIэслъхьати, и пэм къы­щыщIэдзауэ и кIэм нэс къеджащ, чэнджэщ куэди къы­зи­хьэлIащ, фIыгъуэр къы­­хуищIэ. 
«Нартархэр» зытеухуар нар­тхэракъым, ауэ нарт хъыбархэм я деж къыщежьауэ, и бзэр, и къэIуэтэкIэр сигу илъу, абы хуабжьу сыдихьэхыу згъэхьэзыра тхыгъэщ. Псысэ щIыкIэу зэ­хэлъу аращ, нэхъ пэжу жы­пIэмэ фентезищ. Сытри ди нэгу къыщIыдогъэхьэ, пэжкъэ? Нартхэр щыIауэ хьэкъыу ди фIэщ ­мэхъу. Ди лъэпкъым япэ ита ахэр дэнэ кIуа?! Сэ си нэгу къыщIыхьащ нартхэмрэ адыгэхэмрэ дэрэ ди зэхуаку лъэпкъ дэтауэ – ар нартархэращ.
«Къэбэрдей-Балъкъэр» уры­сей радиовещанэм и уна­фэщI, ди республикэм щIыхь зиIэ и журналист Мэремкъул Ларисэ кIэщIу къытеувыIащ зи пашэ IуэхущIапIэм сыхьэт пщыкIуз хъууэ щрагъэтха, Заринэ «Iуащхьэмахуэ, Махуэгъэпс» зыфIища и романым. Иджырейми гуапэу и гугъу имыщIу къигъэнакъым. ­«Аудио тхылъым езы Къаныкъуэ Заринэ къызэреджэжри хъарзынэщ. Си щхьэкIэ сыкъапщтэмэ, ар усэ ирехъу, прозэуи щрет, артист къыщеджэм хуэдэкъым. Зыми и жагъуэ сщIыну сыхуейкъым, ауэ тхакIуэр и IэдакъэщIэкIым къызэреджэм зы артисти щIэ­рыхьэнукъым, сыту жы­пIэ­мэ игури и псэри хэлъу зэритхам ещхьыркъабзэу икIи къоджэ», - жиIащ Ларисэ.
- Романми роман хъуну ды­зыщыгугъ таурыхъми се­дэ­Iуащи, гъэщIэгъуэ­ныщэщ. ЦIыху къэс ди тхылъ еджэкIэр зэщхькъым, сэ сыкъеджэурэ къыстехьэлъэмэ, сокIуэ, си Iуэху сощIэ, итIанэ пызощэж. «Нартархэм» щыщ «Уэсрэ Нэсрэ» апхуэдэу сыкъиутыпщакъым, - жиIащ  Къэбэрдей-Балъкъэр радиом и адыгэ ­къудамэм и редактор нэхъыщхьэ, КъБР-м щIыхь зиIэ и журналист Тэтрокъуэ Ас­темыр. – Сюжетыр апхуэдизкIэ щIэщыгъуэщ, псы къиуам хуэдэу узэщIищтэу гъэпсащи, къыкIэлъыкIуэнум ухуэпIащIэу и кIэм нэскIэ укъоджэ. Гулъытэ лей хуэсщIыну сы­хуейщ уи бзэм, ар дахэ дыдэщ, нарт къэIуэтэкIэм и гъунэгъущ. Адрей таурыхъ­хэм я сюжетыр щыIауэ тау­рыхъ тращIыкIамэ, мыр и пэм къыщыщIэдзауэ и кIэм нэс тхакIуэм къигупсыса (и фантазие) таурыхъщ. Куэдым ухуэзыгъэуш, куэд уигу къэ­зыгъэкI, узыщIэзыгъэгуп­сысыж, таурыхъ куэдым я уасэ тхыгъэщ мыр, уи Хэкур, уи лъэпкъыр, уи унагъуэр фIыуэ плъагъуным укъыхуриджэу. Сабийхэм я закъуэкъым, уеб­лэмэ балигъхэм нэхъыбэу яхуэ­гъэзауэ пIэрэ жыпIэу ап­хуэдэщ тхыгъэр. Гупсысэшхуэ щIэлъщ, ди гъащIэм, ди псэу­кIэм, тфIэкIуэдам, нэ­гъуэщI­хэми ехьэлIауэ. Тхьэм уригъэфIакIуэ, Заринэ! Сэ мы тхыгъэр фильму слъагъуну сыхуейщ!  
Тхыгъэр зытеухуар жы­тIэ­жынкъым, еджэну хуейхэм Iэмал къагъуэтыфыну зэры­щы­тым къыхэкIыу. Ауэ Зари­нэ тхылъым хуищIа пэублэ пса­лъэм фыщызгъэгъуэзэнут. 
«Пасэм и пасэжым я хэку исыжрэ хабзэжьхэм тету нарт­хэр псэуащ. Нарт хэкур здэ­щыIэр щIы хъурейм и щIы­лъэныкъуэу Iуащхьэмахуэ и щыгуитIыр къызытещ­рат. Нартхэр лъэпкъыжьт. Дунеижьыр хъыкIэ щаухуэм ­къе­жьарэ лIыгъэрэ IущыгъэкIэ къекIуэкIауэ. Нартхэр щы­кIуэдыжым, нартаркIэ зэ­джэ лъэпкъыр къытепщIы­кIащ. Пасэу къэхъуар яIуэтэху ягъэбатэурэ, псысэ мэхъуж. Псысэми щымыщу, тхыдэми щымыбэяну, къэпIуэтэну ­игъуэу нартархэм я къэхъукIа-щыIэкIар мэпсри, псалъэкIэ къоIу, къызэрокI, бзэм къозагъэ, тхыбзэм зыхегъэзагъэ. Ауэрэ мы тхыгъэр, нэхъыжьи нэхъыщIи еджэнкIэ хуэкIуэу, зэхэлъхьа мэхъу. Къэхъуами къэмыхъуами я щыхьэту, ­Iуащхьэжьхэр хэмыгъуэ­щэ­жа­уэ иджыри щыIэщ, я цIэр мы тхылъым къыхощ, къэв­гъуэ­ти фахудэплъей, я щыгу фы­дэкIи фыкъеплъых, нартархэм я лъэужь фиплъэнри яжь къыфхущIихунри хэ­лъ­щ». 
ЗэIущIэм кърихьэлIа журналистхэу КIэрэф Вячеслав, Щоджэн Лаурэ, Щэрдан Лилианэ, Жыгуэ Иннэ сымэ я Iуэху еплъыкIэ къагъэлъэ­гъуащ. Гулъытэ хуащIащ тхыгъэм и бзэм, абы щIэлъ гуп­сысэм, зи гугъу щыщIам къарит гукъэкIхэр зэмы­лIэу­жьы­гъуэти, абыхэм ущIэдэIунуи гъэщIэгъуэнт. 
ИСТЭПАН Залинэ. 
Сурэтыр Къарей Элинэ трихащ.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

15.10.2026 - 09:19

Мыхьэнэшхуэ зиIэщ бжыгъэхэр

Ди республикэм и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Казбек хуэзащ Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм лэжьыгъэ IуэхукIэ мы махуэхэм къэкIуауэ щыIэ, Къэрал статистикэмкIэ федеральнэ къулыкъущIапIэм и уна­фэщIым и къуэдзэ

15.10.2026 - 09:18

Къалэным хуэпэжахэр ящыгъупщэркъым

Налшык щекIуэкIащ Хабзэхъумэ IэнатIэхэм я лэ­жьакIуэхэу зи къалэн зыгъэзащIэу хэ­кIуэ­­дахэм я фэеплъ пэкIу. 

15.10.2026 - 09:17

Хьэлэмэту икIи купщIафIэу

Бэрбэч ХьэтIутIэ и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетыр егъэджэныгъэ лэжьыгъэшхуэ, щIэныгъэ къэхутэныгъэ купщIафIэ, зэхуэзэ хьэлэмэт куэд махуэ къэс щекIуэкI IуэхущIапIэ цIэрыIуэщ.

15.10.2026 - 09:16

ЩIэ­ныгъэ ират къудейкъым

Дзэлыкъуэ районым щагъэлъэпIащ егъэджа­кIуэ­хэр. Абыхэм папщIэ екIуэ­кIа зэIущIэм къыщыпсэ­лъащ иджыблагъэ райо­ным и унафэщIу хаха Хъуэ­кIуэн Мурат.

15.10.2026 - 09:14

ХьэрычэтыщIэхэм я хуитыныгъэхэр зэрахъумэр

хьэ­ры­чэтыщIэхэм я хуи­тыныгъэ­хэр хъумэнымкIэ Урысейм и Президентым и деж щыIэ уполномоченнэм и IуэхущIапIэм игъуэ­та зэхъуэ­кIыныгъэхэмрэ иджыпсту щекIуэкI лэ­жьыгъэхэмрэ ды­щи­гъэ­­гъуэ­­зэну д