Насып намыслы юйге къонакъды

Быйыл Россейде юйюрню жылы белгиленеди. Биз да элледе жашагъан хурметли юйюрлени юслеринден газетибизни бетлеринде жазабыз. Бюгюн да багъалы окъуучуларыбызны Лашкута элде жашагъан Малкъарланы кёп сабийли юйюрлери бла шагъырей этерге сюебиз.

Керти байлыкъгъа жаланда адам байлыгъы саналгъанды не заманда да. Малкъарланы Руслан бла Захират беш сабий, тёрт жаш бла бир къыз, ёсдюредиле. Жаш юйюр болгъанлыкъгъа, иш кёллю ата бла ана сабийлерине тюз жол кёргюзте, аланы элде сакъланнган ариу адетлеге бла тёрелеге таяна, намыслы адамла этерге итинедиле. Юй башчы кесин таныгъанлы ишлемей бир кюнюн оздурмагъанды. Ол а аллында ёсюп келген эр киши сабийлеге аламат юлгюдю. 

Жыйырма жылгъа жууукъ заман мындан алгъа бек ариу тёре бла, къолдан, Малкъарланы Шамилни бла Саниятны огъурлу юйлерине келин келгенди. Ол кюнден башлап Захират келинлик угъай, кеси къызлары болмагъан къайын атасына бла анасына жаланда къызлыкъ этгенди.

Къартла кеслери да тёрт жаш ёсдюрюп, аланы жашаугъа атлаталгъандыла. 

Алай къадардан киши да къутулалмайды. Сабий ачыуун сынаргъа алагъа да тюшген эди. Гитче жашлары Хамзат 1996 жылда чечен къайгъыда жан бергенди. Бир атагъа бла анагъа ол къыйынлыкъ ёмюрге жетеди. Алгъыннгы тёлю терен акъыллы, сабыр къылыкълы, басымлы болгъанлары себепли, бу ачыуну да жюреклерине терен кёмюп, бирси сабийлерини къууанчларына кёлленнгендиле. Захират да, ата юйюнде ариу ёсген къыз, къартлагъа бек эсли болгъанды. Къайынларындан ариу сёзлеге, ыспасха да тийишли болалгъанды.

Алайды да, бюгюнлюкде Захиратны бла Русланны сабийлери Лашкутада ёсе келген тёлюню арасында намыслылагъа саналадыла. Алыкъа гитче болсала да, чыбыкълыкъда бюгюлмеген къазыкълыкъда бюгюлмез дегенлей, аланы ариу къылыкълыла болуп ёсе келгенлери туурады. 

Абадан жашлары Расул РФ-ни Къоруулау министерствосуну Михайловскда Аскер артиллерия академиясында окъуй турады. Кеси да аскерчиликни сабийликден жюреги бла сайлагъаны себепли, атасы бла анасы арталлыда къажау турмай, сайлаууна, муратына жетерине да тилек этгендиле. Адам сюйген усталыгъына тюшсе, анда жетишимле болдуралады. Расулну окъугъан жеринден да атасына бла анасына махтау къагъытла келедиле. 

Экинчи жашлары Артур Тырныауузда регионал колледжде юристлени хазырлагъан бёлюмюнде окъуйду. Жангыз къызлары Зухура быйыл тогъузунчу классны бошайды. Школну жашаууна тири къатышады. Бир ауукъ заманны «Билляча» деген сабийлеге аталгъан бериуню бардырыучусу болуп да тургъанды. Тилни иги билгенден, ариу сёлешгенден сайланнган болур эди ол жумушха да. Аны ызындан Хамзат деген тири жашчыкъ келеди. Ол кесине юйюрде эм багъалы, замансыз дуниядан кетген ата къарындашыны аты аталгъаны бла эндиден окъуна ёхтемленеди. Аны не къадар жууаплы болгъанын сезе, бир затдан артха турмазгъа кюрешеди. Бешинчи классны бошагъанды, спортха сюймеклиги уллуду, жетишимле да болдура келеди. Эм гитчелери уа, Мурат, болмагъанча бир жарашыулу, жууаш, ариу сабийди, тёрт жылы толгъанды. Мурат тауча шатык, кесгин сёлешгени бла жюрегибизге сингнгенди. 

Бу биз башда хапарлай келген сабийле барысы да миллетибизни хазнасыны аламат байлыгъыдыла. Ала, жашауда жерлерин табып, хар бири да амалларына кёре халкъына, жамауатына да жарарларына ийнанабыз.

Сабийлерини муратларын толтурур ючюн а, аталары Руслан бир кюн окъуна заманын бошуна жибермей ишлейди. Кеси къурулуш техникумну бошагъаны себепли, юйюнде, арбазында ишлене тургъан юй, жапма, арбаз тизгини аны кеси къоллары бла этиледиле. Къыш кезиуде

Лашкутаны школуну котельнясында ишлейди. Жаз башындан башлап терен кюз артына дери уа таулада малла тутады. Юйде тизгиннге къарау бла аш этиу а Захиратны бла Зухураны борчларыды. Бахча ишлени бла юйде маллагъа къарауну жашла, Артур бла Хамзатчыкъ, кишиге жетдирмейдиле. Быллай байламлыкъ болгъан юйюрде тынчлыкъ, огъурлулукъ да барды.
Аппалары Шамил, эртте окъуна жашаудан кетип, сабийле аны таныялмай къалгъандыла. Алай аммалары Саният туудукъларын бек сюеди. Зухура аммасы бла ёсгени себепли, басымлы, намыслы къызчыкъды. Окъууун жетишимли бошап, жашауун медицина бла байлар муратдады.
-  Дуния башында урушла бошалып, мамырлыкъ тангла атарын тилейме. Битеу анала да тёшеклеринде тынчайып жатсала, керексиз кюймей, кёз жаш тёкмей, ариу жашасала сюеме, аны тежейме. 

Насыплы юйюрню ёзеги неди, деген сорууугъузгъа уа ол жаланда эрни бла тиширыуну араларында ангылашыулукъ, хурмет этиу, бир бирге бойсуна билип жашауду, деп жууаплаяллыкъма. Ата юйюбюзде гитчелигибизден алай юйретгендиле, биз да аллыбыздагъы тёлюню ол ыз бла элтирге итинебиз, - деп бошайды бизни бла ушагъын Малкъарланы Захират.

 

Темуккуланы Асият.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

16.09.2026 - 12:38

Къумалы атла, сынамлы атлыла да эришгендиле

Кёп болмай билдиргенибизча, озгъан ыйых кюнде Нальчикде «Минги тауну кубогу-2026» халкъла аралы чаришле бардырылгъандыла.

16.09.2026 - 12:37

Быйыл окъуугъа киргенле бла – ачыкъ ушакъ

Окъуу жылны аллында Къабарты-Малкъар университетде ректорну къуллугъун толтургъан Юрий Альтудов биринчи курсда окъурукъ хунерли студентле бла тюбешгенди.

16.09.2026 - 12:36

Герпегеж

Адамла туугъан, жашагъан эллерин билирге сюедиле. Аны тарыхын, таурухун. Ол эл, тийре бла байламлы хапарланы да. Бизни эллерибиз бла байламлы уа кёп таурухла жюрюйдюле. 

16.09.2026 - 09:03

Миллет проектни чеклеринде – солуу тийре

Чегем шахарда шёндюгю излемлеге келишген жамауат тийре къурала турады.

15.09.2026 - 10:02

Байламлыкъны къыйматлыгъын сезе

Быйылгъы жылны башындан бери «Узакъ ёмюр эм тири жашау бардырыу» миллет проектге кёре Къабарты-Малкъарда 20 минг чакълы телемедицина байламлыкъ бардырылгъанды, деп билдиредиле КъМР-ни Саулукъ сакъл