ТАБИЙГЪАТ БАЙЛЫКЪ БЛА КЪАЛАЙ ХАЙЫРЛАНАБЫЗ

Жер башында болгъан табийгъат байлыкъладан баям, суу эм магъаналыгъа санала болур. Ансыз жашау жокъду - ол баямды. Суу бла къалай хайырланабыз, аны къалай ичебиз деген соруулагъа кёпле жууапла излейдиле. Биз Роспотребнадзору сайтында болгъан билдириуле бла сизни шагъырей этебиз.

 Шёндю специалистлени оюмларына кёре, ичерге да, аш биширирге да шешалада болгъан сууну хайырланса игиди, деген оюм барды. Аллай орунлада болгъан суу хар жаны бла да бирча хайырлыды деп айтыргъа уа къыйынды - къайдан алыннганы, игилиги - аманлыгъы, къалай тазаланнганы бла да. Келигиз, сууну юсюнден бир бёлек билдириуню тинтейик.   

 Биринчи билдириу.

Шешалада болгъан суула барысы да гара сууладыла. Кертисин айтсакъ - ол «жомакъды»! Россейли рынокда ишлеген компанияла бир да жашырмайдыла быргъыдан алыннган сууну сатханларын. Этикеткада «муниципальная скважинадан» неда «арадан жер тюбюнден чыгъарылгъан сууду» деп жазадыла. Жарсыугъа, аллай шартла топпа-толудула. Тюзлюк ючюн айтыргъа керекди, башха тюрлю суу да болгъанын - табийгъатны гара сууу. Аны алып, шешалагъа къуяр ючюн, суу чыгъарыучуну кесини энчи кезиулю болургъа керекди. Аллай сууда табийгъат минералла бардыла эм аланы къошакъ халда  байыкъландырыр кереклиси да жокъду. Аллай сууну чыгъарыучула этикеткада суу къайсы кезлеуден болгъанын - тау башындагъынданмы, башха кезлеуденми, реликт тенгизденми алыннганын жазадыла.

Экинчи билдириу.

Тазаланнгандан сора, не десек да, битеу суула бир кибикдиле. Биринчи кере къарагъанда, кертиси бла да алай кёрюнюрюкдю. Алай эсе да, тазалаула бир бирден башха боладыла. Суу быргъыдан алыннган эсе, аны сатыучула сууну тазаламай къоймайдыла. Бир-бирде дистиллированныйге жетдиргинчи окъуна да, сора жалгъан халда гара суу этер ючюн, тузла бла минералла.

 Тюрлю-тюрлю сууланы юслеринден «жомакъла» эм керти шартла къошуп жарашдырадыла. Алай бла сиз жашаугъа къоркъуусуз суу аласыз. Артезиан къуюдан алыннган суу да бек иги тазаланады - аны «темирсиз», «тузсуз» этедиле, башхача айтсакъ, анда мардадан кёп болгъан затланы кетерип, мардагъа келишдиредиле, минералларын стандартлагъа жетдиредиле. Аллай сууланы хайырлыкъларыны юслеринден айтыр кереклиси окъуна жокъду. Табийгъат гара сууну жер тюбюнден чыгъарадыла. Аллай суу табийгъат кеси тазалагъан сууду, геология къатладан ётюп, жер фильтрледе тазаланнган сууну табийгъат магъаналыгъын тюрлендирмей чыгъарадыла. Табийгъат гара сууну сайлагъан заманда кезлеу къалай къорууланнганына да эс буругъуз: ол тёгерекдеги болумдан не къадар иги къорууланып эсе, ол къадар иги сакъланадыла аны табийгъат минераллары. Буз эрип къуралгъан, суула ачыкъ болгъанлары себепли, аланы болумларына хауа болумла да не иги, неда осал себеплик этедиле. Суу жер тюбюндеги кезлеуледен неда тенгизледен алына эсе, аны къоркъуулугъу бек аз болады.

Кесини табийгъат минерал къауумун тас этмей тургъан сууну этикеткасында ТУ9185 деп жазылып болургъа керекди. ТУ 0131 тарихле бла башлана эсе, эштада, аны бир кесек «тузлагъан» болурла.

Ючюнчю билдириу.

Сууну минерализациялау - заранлыды, сууну тазасы, дистиллированныйи, адамны санына абери къошмай, анда болгъан минералланы уа жуууп кетеди. Бир стакан ичсегиз, зат да болмаз. Кёп ичерге уа керек тюйюлдю. Аз минерализацияланнган, башхача айтсакъ, бек жумушакъ суу, кеси болумлары бла къайнатылгъан суугъа ушашлыды, бек кючлю сууда уа мардадан эсе кёп туз эм минерал барды, ала кеслери да саулукъгъа себеплик этген суулагъа саналадыла. Аллай сууланы кюн сайын хайырланып турабыз. Минераллары тийишлиси чакълы болгъан суудан кюн сайын 200 неда 500 грамм ичерге керекди, деп айтылады башда сагъынылгъан ведомствону сайтында.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

18.04.2024 - 15:02

ЧЫНТТЫ ПРЕДПРИНИМАТЕЛЬЛЕ БОЛУРЧА

Кёп болмай «Иш кёллю Россей» жамауат организацияны Къабарты-Малкъарда бёлюмю бардырып Нальчикде IThub колледжни мурдорунда оналтынчы жаш тёлю бизнес-школа ишин башлагъанды.  Проектни баш магъанасы

18.04.2024 - 12:25

МИНГИ ТАУДА – КОСМОС ЛАБОРАТОРИЯ

Къабарты-Малкъарны Курортла эм туризм министерствосу  республикабызны сейирлик жерлери бла шагъырей этгенлей турады.

18.04.2024 - 10:01

ЧАРИШЛЕ БИЙИК ДАРАЖАДА ЁТЕРЧА

Къабарты-Малкъарны Курортла эм туризм министерствосундан эсгертгенлерича, биринчи майдан республикада чаришле башланадыла, ала оналты кюнню бардырыллыкъдыла.

18.04.2024 - 09:03

АЛАНЫ ЗАМАННЫ ЖЕЛЛЕРИ БЮГАЛМАГЪАНДЫЛА

Малкъар халкъны туугъан жеринден зор бла кёчюргенли быйыл 80 жыл болгъанды.

17.04.2024 - 16:09

АРА МЕЖГИТ – АРИУ ЖЕРЛЕРИБИЗДЕН БИРИ

Къабарты-Малкъарны Курортла эм туризм министерствосу республиканы эм ариу жерлерини тарыхлары бла шагъырейлендиргенлей турады. Бу жол аны телеграмында Нальчикде Ара межгитни юсюнден айтылады.