Ашагъан ашыбыз татыулу болгъаны бла къалмай,саулугъубузну кючлерге болушхан кёп тюрлю витаминледен да бай болургъа керекди. Сууукъла келирни аллында кесекледен сакъларгъа боллукъ бир ненча ашарыкъ бла шагъырей этерге сюебиз.

Хобуста. Бу битимни ашаргъа сюйген къышда, жазда да табылады. Тузласагъыз да, аны саулукъгъа хайыры тас болмайды. Хобустаны брокколи  тюрлюсюнде уа, тинтиуле кёргюзтгенлерине кёре, витаминле башхаладан эсе кёпдюле. Броколлини  бишлакъ къошуп ашасанг, Д бла В витаминлери кёбейедиле.

Хобустада дагъыда адамны саулугъун кючлерге себеплик этген глутатионла кёпдюле.

Миндаль. Бу битим а адамны чархына бек керекли затладан байды. Къыйынлыкъ сынагъан, хали бузулгъан адам ашына миндальны кёбюрек къошса игиди.  Кеслерин ашдан тыйып, арыкъ болургъа сюйгенлени уа эслеринде болсун – миндальда калорияла кёпдюле.

Харбыз. Муну да, хобустаныча, къыйын аурууладан сакълагъан глутатиону кёпдю. Ол адамны къанын жангыртыргъа болушады, ауруулагъа чыдамлы этеди.

Бузина (сабалыкъ неда къарагъай). Бу битимни саулукъну кючлендириуге себеплик этгени эрттеден да белгилиди. Аны болушлугъу бла адам къан тамырларын тазалайды. Тинтиуле кёргюзтгенлерине кёре, ол  гриппни къозгъагъан вирусдан къоруулайды.

Будайны зыгытлары. Бу мирзеуню хайырлылыгъы аны зыгытчыкъларындады. Алада клетчатка, табийгъат белок, жауу аз болгъан кислотала, цинк, В витамин да бардыла. Будайны зыгытларын тюрлю-тюрлю салатлагъа, тылыгъа да къошаргъа жарайды.

Кёк чай. Кесекле тийгенде бу чайны ичерге керекди, ол бек болушады. Алай аны кюннге 3-4 кереден кёп ичерге жарамайды. Нек дегенде бу битимде болгъан витаминле адамны къанын уютуп, къалыннга айландырадыла. Андан тышында да, бюйрекледе ташла жыйылыргъа къоркъуу барды.

Сарымсах. Муну хайырлылыгъын а ким да биледи. Анда болгъан аллицинни гриппден бла кесекледен сакъланыргъа болушханы эртте окъуна тохташдырылгъанды. Алай аны бла бек сакъ болургъа керекди. Нек дегенде сарымсах  неда аны сууу адамны ичине аслам тюшсе, кюйдюрюрге боллукъду. Аны эзип неда ууакъ туурап салатха къошуп ашасанг, ол заманда къоркъуусуз да, хайырлы да болады.

Шампиньонла (марал жууала). Бу битимде белокла, аминокислотала, В витамин да кёпдюле. Ала адамны саулугъун кючлейдиле, аны осалгъа кетиуден сакълайдыла. Алай анда болгъан бета-глюканны хайыры бютюн уллуду.  Аны пенициллин дарман бла тенглешдиредиле, хайыры андан аз тюйюлдю дерге боллукъду.

Бета-глюкан дагъыда адамны сюек жиликлери къурагъан иммунитет клеткаланы кючлеуге да уллу себеплик этеди.

Юсюпланы Галина хазырлагъанды.