САБИЙГЕ НЕНЧА ЖЫЛЫНДАН ЖАРАЙДЫ ИШЛЕРГЕ?

Акъылбалыкъ болмагъанлагъа урунуу келишимле 16 жылларындан башлап, бир-бирде андан алгъаракъ да тауусургъа эркин этиледи, деп ангылатадыла республиканы прокуратурасында.

14 жылы толмагъан сабий ючюн урунуу келишимни аны атасы неда анасы тауусургъа боллукъдула, алай андан алгъа гитчени саулугъуна медицина учрежденияда къаратыргъа тийишлиди. Ол ишде къаллай бир заман турлугъу аны жыл санына кёре тохташдырылады.

РФ-ни Урунуу кодексине кёре (63-чю статьяны 2-4-кесеклери, 348.8 статьяны 5-чи кесеги), 16 жылы толмагъан бла келишим тауусургъа быллай болумлада жарайды:

- 15 жылындан – сабий битеулю билим алып, аны саулугъуна заран салмагъан женгил иш бла кюреширик эсе. Ол школну аттестатны алгъынчы къойгъан эсе, неда мектепден къысталгъандан сора билим башха амал бла ала эсе, урунуу билим бериу программагъа кёре юйрениуге чырмау этмезге керекди.

- 14 жылындан - сабий битеулю билим алып, аны саулугъуна заран салмагъан женгил иш бла кюреширге атасы неда анасы (ёксюз эсе, опека органладан) къол бла жазып ыразылыкъларын билдирген эселе. Ол алыкъа окъуй тура эсе, башында сагъынылгъан излемледен сора да, урунуу аны окъуууна чурум салмагъанына эм ол ишлерге юйрениуден сора бош заманында баргъанына да къараллыкъды.

- 14 жылдан гитчеле – сабий кинематоргафия, театр, концерт организациялада, циркде ишге къатышдырыла эсе, анда тамамлагъан жумушла саулугъуна, акъыл-психология жаны бла айныууна заран салмазгъа керекдиле. Ол спорт эришиуге бара эсе, атасындан, анасындан неда попечитель эм опека органдан ыразылыкъ алыныргъа керекди. Акъылбалыкъ болмагъанны атындан урунуу келишимге къол атасы, анасы неда опекуну саладыла. 

Айтылгъаныча, урунуу келишимни тауусурну аллында сабий медицина обследованияны ётерге тийишлиди. Ишге киргенден сора 18 жылы толгъунчугъа дери медосмотргъа жыл сайын барыргъа керек боллукъду (Урунуу кодексни 69-чу эм 266-чы статьяларына кёре).

Иш бла жалчытхан жерде сабийге урунуу китапны ачаргъа борчлудула. Аны лицевой счёту жокъ эсе, эсепге салыр ючюн, керекли данныйлери Пенсия фондну жер-жерли бёлюмюне ийиледиле. Келишимни тауусурдан алгъа, иш бла жалчытхан акъылбалыкъ болмагъаннга организацияда ишлеуню жорукъларын, ол толтурлукъ жумушла бла байламлы норматив эм башха актла бла шагъырейлендирирге керекди.

Кульчаланы Зульфия хазырлагъанды.

Поделиться:

ЧИТАТЬ ТАКЖЕ:

02.03.2024 - 09:03

МИНГИ ТАУ БЛА ШАГЪЫРЕЙЛЕНЕДИЛЕ

Актёр эм поэт Владимир Высоцкийни туугъан кюнюде Уралда алыкъа жамауатха кёргюзтюлмеген суратланы кёрмючю болгъанды.

02.03.2024 - 09:03

ОКЪУУЧУЛАГЪА ЖИГИТЛЕНИ ЮСЛЕРИНДЕН

Ата журтну къоруулаучусуну кюнюне аталып, РФ-ни Жууапха тартылгъанланы терсликлерине жолукъдурууну федерал службасыны КъМР-де Управлениясыны уголовно-толтуруу инспекциясыны къуллукъчулары республик

01.03.2024 - 15:59

АЙЫРЫУЛА БЛА БАЙЛАМЛЫ КЕЛИШИМЛЕ

Россейни Президентини айырыулары бла байламлы Къабарты-Малкъарны Жамаут палатасы бу кюнледе «Единая Россиия», ЛДПР-ни эм «Зелёные» политика партияланы жер-жерли бёлюмлери бла келишимле тауусханды.

01.03.2024 - 10:01

ПАЛЕСТИНАДАН КЪАЧХЫНЧЫЛА БЛА ТЮБЕШИУ

Россейни МЧС-ини Баш управлениясындан билдиргенлерича, ведомствону келечилери Палестинадан къачхынчыла бла тюбешип, от тюшюуге къоркъуусузлукъну жорукъларыны юсюнден айтхандыла.

01.03.2024 - 09:03

ЗАКИЙНИ ЮЙЮ ЖАНГЫРТЫЛЛЫКЪДЫ

Быйыл жылны  экинчи кварталында «Къабарты-Малкъарны маданияты» регион проектге кёре, Эл-Тюбюнде халкъ назмучуну – Къулийланы Къайсынны ата юйюне, музейге тынгылы ремонт этилликди.